Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Περιηγητές’ Category

William Gell (1777-1836)


 

William Gell

Sir William Gell, Άγγλος περιηγητής, αρχαιολόγος και τοπογράφος, απόφοιτος του Cambridge. Γεννήθηκε στο Hopton στο Derbyshire, ο γιος του Φιλίππου Gell. Η οικογένεια ήταν μία από τις παλαιότερες οικογένειες στην Αγγλία, με παράδοση στην υπηρεσία του Στρατού, του Ναυτικού, του Κοινοβουλίου και της Εκκλησίας που χρονολογούνται από το 1209, στην εποχή του Βασιλιά Ιωάννη. Άνθρωπος με αξιόλογη κλασική παιδεία ο οποίος επισκέπτεται αρκετές φορές την Ελλάδα  ως απεσταλμένος της αγγλικής κυβέρνησης με αντικειμενικό σκοπό του ταξιδιού του αρχικά τη λύση του Ομηρικού ζητήματος. Για το λόγο αυτό ταξιδεύει στην Ιθάκη και την Τρωάδα. Ο περιηγητής κάνει τοπογραφικές μελέτες και καταγράφει χρήσιμες πληροφορίες για τον ταξιδιώτη.

Ο πρώτος τόμος του τετράτομου έργου του The itineray of Greece, 1810, αναφέρεται στην Αργολίδα, περιλαμβάνει ως επί το πλείστον τοπογραφικές μελέτες και δίνει χρήσιμες πληροφορίες στο μελλοντικό ταξιδιώτη. Ο Gell επισκέπτεται αρχικά το Άργος και το Ναύπλιο. Από εκεί περνάει στα νησιά του Σαρωνικού και γράφει αναλυτικά για την Ύδρα, την Ερμιόνη και τον Πόρο. Στη συνέχεια, όπως και ο Dodwell, επισκέπτεται τα Μέθανα δια ξηράς από την Τροιζήνα, έχοντας ανά χείρας το έργο των Στράβωνα και Παυσανία, το οποίο και επικαλείται πολύ συχνά.

 Για το Ναύπλιο γράφει: 

 «Το Ναύπλιο είναι η καλύτερα χτισμένη πολιτεία του Μοριά και η ονομαστική έδρα του Πασά. Βρίσκεται σε μιαν απόκρημνη άκρη, όπου υπάρχουν αρκετά υπόλοιπα από αρχαία τείχη. Το λιμάνι είναι εξαίρετο και πολύ οχυρωμένο. Οι οχυρώσεις, αν και παραμελημένες, βρίσκονται σε καλύτερη κατάσταση απ’ ότι συνηθίζεται ανάμεσα στους Τούρκους. Σ’ ένα νησί κοντά στη στεριά είναι επίσης ένα μικρό κάστρο. Πάνω από την πολιτεία, στην κορυφή ενός πολύ ψηλού βράχου, είναι το φρούριο Παλαμήδι, φημισμένο σαν άπαρτο, δεν  είναι όμως απρόσβλητο από το ανατολικό μέρος. Οι Τούρκοι προφέρουν το όνομα Νάπλι ή Ανάπλι: οι Ιταλοί του έδωσαν το όνομα Νάπολι: οι Έλληνες προφέροντας το u σαν v Navplia”.  ( William Gell, Itinerary of the Morea being a Description of the Routes of that Peninsula. Λονδίνο 1817, σ. 181 ).

 

Έργα

 

  • A Tour in the Lakes Made in 1797, [Edited by W. Rollinson, published 1986].
  • The Topography of Troy and its vicinity illustrated and explained by drawings and descriptions etc..London, 1804.
  • The Geography and Antiquities ofIthaca.London, 1807.
  • The Itinerary of Greece, with a commentary on Pausanias and Strabo, and an account of the Monuments of Antiquity at present existing in that country, compiled in the years 1801, 2, 5, 6 etc.. London, 1810. [2nd ed. containing a hundred routes in Attica, Boeotia,Phocis, 1827].
  • The Itinerary of the Morea, being a description of the Routes of that Peninsula. London, 1817
  • Vievs in Barbary – taken in 1813.London, 1815.
  • Pompeiana. The Topography of Edifices and Ornaments ofPompeii. 2 vols.London, 1817-8. [New ed. 1824. Further edition by Gell alone incoroprating the results of latest excavations.London1832 and 1852].
  • Narrative of a Journey in the Morea.London, 1823.
  • Le Mura di Roma disegnate sa Sir W. Gell, illustrates con testo note da A. Nibby.Rome, 1820.
  • Probestücke von Städtemauern des alten Griechenlands … Aus dem Englischen übersetzt.Munich, 1831.
  • The Topography ofRomeand its Vicinity with Map”. 2 vols. London, 1834. [Rev. and enlarged by Edward Henry Banbury.London1846].
  • Analisi storico-topografico-antiquaria della carta de’ dintorni di Roma secondo le osservazione di Sir W. Gell edelprofessore A. Nibby.Rome1837 [2nd ed. 1848].
  •  W. Gell, The itinerary ofGreecewith a commentary on Pausanias and Strabo and an account of the monuments of the antiquity at present existing in that country, 1810.

 

Βιβλιογραφία


  • Clay, Edith (ed.) -Sir William Gell in Italy: Letters to the Society of Dilettanti, 1831-1835. London, 1976.
  •  Wallace-Hadrill, A. -”Roman Topography and the Prism of Sir William Gell”, in Haselberger, L. & J. Humphrey (eds.) Imaging AncientRome: Documentation, Visualization, Imagination.Portsmouth,RI, 2006, p. 285-296.
  • W. Gell, The itinerary ofGreecewith a commentary on Pausanias and Strabo and an account of the monuments of the antiquity at present existing in that country, 1810.

 

Read Full Post »

Γαλλική Επιστημονική Αποστολή του Μορέως 1829


 

Από το 1821 και μετά, τα πολιτικά και στρατιωτικά γεγονότα, που συνδέονταν με την ελληνική Επανάσταση και τον αγώνα για την ανεξαρτησία, προκάλεσαν ένα μεγάλο ρεύμα φιλελληνισμού και ενδιαφέροντος για τα ελληνικά πράγματα.

Ο Νικόλαος – Ιωσήφ Μαιζών, Γρεναδιέρος στο 1ο τάγμα του Παρισιού το 1792, έργο του Γάλλου ζωγράφου Λεόν Κονιέ (Léon Cogniet, 1794 – 1880). Palace of Versailles.

Το 1828 η γαλλική κυβέρνηση, κατόπιν συμφωνίας των Μ. Δυνάμεων, αποφάσισε να βοηθήσει τους Έλληνες στέλνοντας μια στρατιωτική αποστολή 14.000 ανδρών υπό τις διαταγές του στρατηγού Νικολάου Μαιζών (Nicolas Joseph Maison), που αποβιβάστηκε στις 29 Αυγούστου νοτιοδυτικά της Πελοποννήσου, με σκοπό να εκκαθαρίσει την περιοχή από τις τουρκικές-αιγυπτιακές κατοχικές δυνάμεις.

Με τη μεσολάβηση του Εντγκάρ Κινέ (Edgar Quinet),[1] η βοήθεια αυτή συνοδεύτηκε από μία επιστημονική αποστολή, κατά το πρότυπο αυτής που είχε συνοδεύσει το εκστρατευτικό σώμα του Βοναπάρτη στην Αίγυπτο, και της οποίας το πιο αξιόλογο αποτέλεσμα ήταν η εικονογραφημένη πολύτομη έκδοση Description de l’Égypte (Περιγραφή της Αιγύπτου).

 

Ο Γαλλικός Στρατός στο Μοριά (1828-1830). Δημοσιεύεται στο: René Puaux, «Grèce, Terre aimée des Dieux, Παρίσι, 1932.

 

Η Επιστημονική Αποστολή, που έφτασε στο Μοριά το 1829, περιελάμβανε πολλές ειδικότητες: ένα τμήμα φυσικών επιστημών με επτά ερευνητές και ένα ζωγράφο, υπό τη διεύθυνση του συνταγματάρχη Jean-Baptiste Bory de Saint-Vincent (Ζαν-Μπατίστ Μπορύ ντε Σεν-Βενσάν), ένα τμήμα αρχαιολογίας με τη συμμετοχή ειδικά του Qui­net, ο οποίος όμως λόγω ασθενείας πολύ σύντομα σταμάτησε να εργάζεται αποτελεσματικά, και ένα τμήμα αρχιτεκτονικής υπό τη διεύθυνση του αρχιτέκτονα Guillaume-Abel Blouet (Γκιγιώμ-Αμπέλ Μπλουέ), στον οποίο οφείλουμε τα κυριότερα επιστημονικά αποτελέσματα της Αποστολής σε αρχαιολογικά θέματα,  χάρη στην ποιότητα των αποτυπώσεων τους, η μελέτη των αρχαιοτήτων του Άργους πέρασε στο χώρο της επιστήμης. (περισσότερα…)

Read Full Post »

Wordsworth Christopher ( Κρίστοφερ Γουόρντσγουορθ) – 1807-1885


 

Wordsworth Christopher

Ο Αγγλος Christopher Wordsworth ( Κρίστοφερ Γουόρντσγουορθ 1807-1885),  υπήρξε ένας από τους ελάχιστους περιηγητές που ήρθε στην Ελλάδα για να μελετήσει και όχι να λεηλατήσει τους αρχαίους θησαυρούς. Ο Ch. Wordsworth με εξαίρετη κλασσική παιδεία, επίσκοπος του Λίνκολ από το 1868, έγραψε πολλά έργα για θεολογικά ζητήματα.

Στα 1832 – 1833 ταξίδεψε στην Ελλάδα, στην Πελοπόννησο, την Αργολίδα  και ήταν ο πρώτος Άγγλος που έγινε δεκτός από τον βασιλιά Όθωνα. Τα δύο αξιομνημόνευτα έργα του, «Athens and Attica», 1836 και «Greece : pictorial, descriptive and Historical», London, 1839, είναι γραμμένα με ένα ύφος δόκιμο ήδη από τον 17ο αιώνα.

Με σοβαρότητα στις αρχαιολογικές του κυρίως περιγραφές και ενθουσιασμό στις γραπτές αναπαραστάσεις του περιβάλλοντος χώρου, ο Wordsworth, ακούραστος ερευνητής, επιβάλλεται με την εγκυρότητα του έργου του, το πλήθος των φιλολογικών παραπομπών και τα εδάφια από αρχαίους συγγραφείς. Ακολουθώντας την πορεία του Ησίοδου, από τον Εύριπο, στον Ωρωπό και τον Ραμνούντα, έφθασε στην Αθήνα τον Οκτώβριο του 1832.

Συνδύασε τις αρχαιολογικές αναζητήσεις με το ενδιαφέρον για τη σύγχρονη κατάσταση και παρέδωσε έναν λεπτομερή περιηγητικό οδηγό της νεοϊδρυθείσας πρωτεύουσας, αλλά και της Αττικής ως τη Σαλαμίνα και την Αίγινα.

Γράφει: “Μέναμε στον Κεραμεικό, και ο πιο κοντινός μας γείτονας είναι ο ναός του Θησέως… είναι σχεδόν μόνος του… Σε αυτήν την κατάσταση της σύγχρονης ερήμωσης, το μεγαλείο των αρχαίων κτισμάτων είναι ακόμα πιο εντυπωσιακό… τα λιγότερο ερειπωμένα οικοδομήματα στη σημερινή Αθήνα (μετά τις συνέπειες του τελευταίου πολέμου) είναι τα ίδια τα αρχαία ερείπια. Για την Ελλάδα, ο αρχαίος κόσμος είναι τα πάντα…”.

 

Πηγή


  • Ανθολόγιο χρονικών των Ξένων Περιηγητών – (Συλλογή Δ. Κοντομηνά) στηρίζεται στον κατάλογο της Έκθεσης (16 Μαΐου – 16 Ιουνίου 2005) με τίτλο “Ανάδυση και η Ανάδειξη Κέντρων του Ελληνισμού στα Ταξίδια των Περιηγητών (15ος – 20ος αιώνας)”. Η εισαγωγή και τα σχόλια είναι της Ιόλης Βιγγοπούλου, ενώ ο κατάλογος κυκλοφόρησε σε σχεδιασμό και επιμέλεια του Κ. Σπ. Στάϊκου, από τις Εκδόσεις “Κότινος”.

 

Σχετικά θέματα:

Αργολικός κάμπος – Wordsworth Christopher ( Κρίστοφερ Γουόρντσγουορθ)

Μουσουλμανικό τέμενος στην Τρίπολη – Christopher Wordsworth, 1839

Read Full Post »

Belle Henri (Aνρί Mπέλ)

 
O Aνρί Mπέλ γεννήθηκε το 1837, σε ηλικία μόλις 24 ετών άρχισε τη διπλωματική του καριέρα υπηρετών ως ακόλουθος στην Γαλλική πρεσβεία στην Κωνσταντινούπολη. Στην πορεία της ζωής του υπηρέτησε ως Πρέσβης στη Φλωρεντία και τιμήθηκε με τον τίτλο του ιππότη της λεγεώνας της τιμής. Το 1868 αναλαμβάνει τη θέση του Γραμματέα της Γαλλικής Πρεσβείας στην Αθήνα όπου παρέμεινε επί 5 χρόνια στο διάστημα αυτό του δόθηκε η ευκαιρία να γνωρίσει από κοντά τους Έλληνες να σπουδάσει τη νοοτροπία τον χαρακτήρα τον πολιτισμό και την ιστορία τους. Αποτέλεσμα της προσεκτικής αυτής σπουδής είναι το βιβλίο του «ταξίδι στην Ελλάδα» που είναι μια μοναδική πηγή από το πώς ζούσαν οι πρόγονοί μας μετά από την απελευθέρωση από τον Tουρκικό ζυγό.

 

Θ�α του Άργους και του Φραγκικού κάστρου της Λάρισας. Άποψη από τα νοτιοανατολικά. Στα μισά του υψώματος το μοναστήρι της Παναγίας. Αριστερά, διαγώνια πάνω στο λόφο, πρόκειται μάλλον για �να μονοπάτι και όχι για τοίχο. Το σχ�διο, που �γινε εκ του φυσικού σύμφωνα με τον συγγραφ�α, θυμίζει φωτογραφία ίσως να χρησιμοποιήθηκε φωτεινός θάλαμος.

Θέα του Άργους και του Φραγκικού κάστρου της Λάρισας. Άποψη από τα νοτιοανατολικά. Στα μισά του υψώματος το μοναστήρι της Παναγίας. Αριστερά, διαγώνια πάνω στο λόφο, πρόκειται μάλλον για ένα μονοπάτι και όχι για τοίχο. Το σχέδιο, που έγινε εκ του φυσικού σύμφωνα με τον συγγραφέα, θυμίζει φωτογραφία ίσως να χρησιμοποιήθηκε φωτεινός θάλαμος.

 

Mέσω του έργου του, βλέπουμε τα στοιχεία που συνθέτουν την προσωπικότητα και τη συγγραφική ικανότητα του διπλωμάτη Mπέλ που είναι ένας άνθρωπος με πολύπλευρη γνώση σφαιρική λογική αλλά και ανθρωπιστής. Στον τρόπο που περιγράφει τις περιγραφές αλλά και επισκέπτεται και τις καταστάσεις που συναντά διακρίνει κανείς όχι τον διπλωμάτη αλλά και τον λαογράφο – μια περίεργη σύνθεση επιστήμονα και στοχαστή. Kινείται άνετα τόσο στην πεζότητα της σύγχρονης πραγματικότητας όσο και στο ωραιοποιημένο προσωπικό παρελθόν. O Aνρί Mπέλ μετά από άδεια του υπουργείου εσωτερικών αρχίζει με μία ομάδα την περιήγησή του σε όλη σχεδόν τη Ελλάδα, το φθινόπωρο του 1874. Επισκέπτεται την Πελοπόννησο και μένει για κάποιο διάστημα στο Άργος. 


Ο
Belle επισκέφθηκε το Άργος μεταξύ του 1861 και 1874, δύσκολο να καθορίσουμε πότε ακριβώς. Στο κείμενο του ενδιαφέρεται κυρίως για δύο πράγματα. Την πόλη, αρχικά, που τον εντυπωσιάζει με τον αγροτικό χαρακτήρα της :

 

 «Το Άργος δεν είναι παρά ένα μεγάλο χωριό που αποτελείται από χαμηλά, κακοκτισμένα σπίτια, ανάμεσα σε κήπους και περιβόλια, όπου οι ανθισμένες πορτοκαλιές και λεμονιές, οι αγριοτριανταφυλλιές, οι πικροδάφνες και τα γιασεμιά αναδίνουν τα αρώματα τους. Κάποια στιγμή οι φράχτες γίνονται πλινθόκτιστοι τα σπίτια πυκνώνουν, ευθυγραμμίζονται και σχηματίζουν δύο ή τρεις φαρδείς δρόμους, όπου παρατηρείται μεγαλύτερη κίνηση. Πρόκειται για την αγορά». Το δεύτερο ενδιαφέρον του αφορά τη στρατιωτική δράση του Υψηλάντη στο κάστρο της Λάρισας, στα 1822. Προφανώς, οι αρχαιότητες δεν τον ενδιαφέρουν και αναφέρει το θέατρο μόνο παρεμπιπτόντως έτσι εξηγείται η οπτική γωνία που επέλεξε για το σχέδιο του, όπου απεικονίζονται μόνο στοιχεία που τονίζονται στο κείμενο : η πολεοδομική οργάνωση του οικισμού, με πολλά κενά και άφθονη βλάστηση, και το κάστρο στην κορυφή της Λάρισας, που αναφέρεται και ως όρος Χάον.

 

Οι πληροφορίες  του Aνρί Mπέλ είναι λεπτομερείς,   αρκετά ακριβείς – δημοσίευσε σειρά άρθρων στο ταξιδιωτικό περιοδικό Le Tour du Monde – οι οποίες  αποτελέσανε για πολλά χρόνια την κύρια πηγή πληροφοριών για την Ελλάδα και την Πελοπόννησο ειδικότερα. Γράφτηκαν από έναν άνθρωπο καταρτισμένο από κλασσική παιδεία παρατηρητικό – λόγω του διπλωματικού του επαγγέλματος. Oι πληροφορίες του Aνρί Mπέλ αποτελέσαν πηγή πληροφοριών και άλλων Γάλλων περιηγητών των Pενέ Πιό, Mωρίς Mπονέ, Pομπέρ Λεβέκ, Aλβέρτου ντε Μπονέ. Που επισκεφτήκανε μετά από αυτόν την Πελοπόννησο. Mάλιστα μερικοί το αναφέρουν ρητά αυτό στα βιβλία τους. Yπήρξαν επίσης και βασική πηγή των περίφημων ταξιδιωτικών οδηγών της εποχής – του Mπέντιγκερ και του Πλέτιου που τόσα πολλά προσφέρανε εν συνεχεία στον παγκόσμιο πολιτισμό.

 
 

 

Πηγές

 

  • Michel Seve,  « Οι Γάλλοι Ταξιδιώτες στο Άργος », Ecole Francaise DAthenes, 1993. 
  • BELLE, Henri. Trois annees en Grece, Παρίσι, Hachette, 1881
  • Nίκη Φιλοπούλου, Συγγραφεύς, Β΄Επιστημονική Συνάντηση – Άνω Δολιανά Αρκαδίας Θέρος 2003.

 

Read Full Post »

« Newer Posts