Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Εκπαίδευση’ Category

Έλληνικόν Σχολείον έν καιρώ δουλείας – Νικόλαος Γύζης

 

 

Ο πίνακας του Νικόλαου Γύζη*, που είναι σήμερα γνωστός ως Το Κρυφό Σχολειὀ, εκτέθηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα το 1888 με τίτλο Έλληνικόν Σχολείον έν καιρώ δουλείας. Το 1899 ο Ιωάννης Πολέμης, εμπνεόμενος, όπως δήλωνε ο ίδιος, από τον πίνακα του Γύζη, έγραψε και δημοσίευσε το πασίγνωστο ποίημα του «Το Κρυφό Σχολειό», τίτλος που – χάρη στη δημοτικότητα που απέκτησε γρήγορα το ποίημα- αντικατέστησε τον αρχικό τίτλο του έργου του Γύζη.

Έλληνικόν Σχολείον έν καιρώ δουλείας – Νικόλαος Γύζης

Έλληνικόν Σχολείον έν καιρώ δουλείας – Νικόλαος Γύζης

 

Ώστε ο όρος «Κρυφό Σχο­λειό» είναι πρόσφατος, αν και η σχετική παράδοση ανάγει την αρχή της στα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια. Όχι όμως παλαι­ότερα. Γιατί δεν υπάρχει καμιά ιστορική πηγή που να μαρτυρεί ότι οι τουρκικές αρχές απαγόρευαν τη λειτουργία ελληνικών σχολείων. Άλλωστε και μόνο το γεγονός ότι καθόλη την Τουρκο­κρατία λειτουργούσαν – φανερά βέβαια- εκατοντάδες σχολεία σε πόλεις και χωριά δηλώνει ότι δεν υπήρχε λόγος λειτουργίας κρυφών σχολείων. Η σχετική υστερογενής παράδοση, ωστόσο, μπορεί να γίνει δεκτή όχι ως ιστορική πραγματικότητα, αλλά ως δραματοποιημένος συμβολισμός των δυσμενών συνθηκών, υπό τις οποίες λειτουργούσαν τα σχολεία κατά την Τουρκοκρατία.

« Ιστορία της Ελληνικής Γλώσσας », Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο, σελ. 217, Αθήνα 1999.

 

Υποσημείωση

* Ο Τήνιος Νικόλαος Γύζης (1842-1901) σπούδασε αρχικά στο Σχολείο των Τεχνών στην Αθήνα και ακολούθως στη Βασιλική Ακαδημία Καλών Τεχνών του Μονάχου. Έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο Μόναχο, με τη σύζυγό του Αρτέμιδα Νάζου και τα πέντε τους παιδιά. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους στην Ελλάδα αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο του ακαδημαϊκού ρεαλισμού του ύστερου 19ου αιώνα, και συγκεκριμένα του εικαστικού κινήματος που είναι γνωστό ως Σχολή του Μονάχου. Από το 1870 έως το 1900 συμμετείχε και βραβεύτηκε σε πολλές ελληνικές και ευρωπαϊκές εκθέσεις. To 1880 ανακηρύχθηκε επίτιμο μέλος της Ακαδημίας Καλών Τεχνών του Μονάχου και το 1888 εξελέγη τακτικός καθηγητής στο ίδιο ίδρυμα. Πέθανε στο Μόναχο το 1901 από λευχαιμία.

 

Read Full Post »

Μαρτυρίες Μαθητών Σχολείου Άγιου Αδριανού ( δεκαετία ’30 )

 

 

Μαρτυρία Μαλεβίτη Νικολάου

 

Δάσκαλος: Μητροσύλης Παναγιώτης

 

 

Πήγα σχολείο το ’29 στον Πύργο. Εκεί έκανα 2 χρόνια. Μετά πήγαμε στο σημερινό σχολείο όπου στην αρχή κλείστηκε η μια από τις 2 αίθουσες. Δάσκαλος τότε ήταν ο Μητροσύλης Παναγιώτης. Πριν ήταν δάσκαλος στο Χέλι. Ήταν μόνος με 120 μαθητές, 3 τάξεις το πρωί και 3 τάξεις το απόγευμα. Ο Μητροσύλης ήταν πολύ αυστηρός, παράξενος και δυναμικός. Δηλαδή, περισσότερο φόβο είχαμε στο δάσκαλο παρά στους γονείς. Δεν βγαίναμε έξω να παίξουμε όλη τη βδομάδα αλλά κρυφά την Κυριακή σε καμιά «σούδα» . Ακούγαμε δάσκαλο και χανόμαστε.

 

Ο Μητρόσυλης έμενε στο γραφείο του σχολείου ( κάποιο διάστημα έμεινε και στο σπίτι του Κατσούρη). Πολλές φορές τα μεγάλα παιδιά, τα εξωσχολικά ( Ο Αδριανός του Πα-ναή του Πάρεδρου, ο Φίλης, ο Πάνος και άλλοι), πήγαιναν και τον πείρα­ζαν. Αυτός τότε έβγαινε με το πιστόλι και έριχνε στον αέρα. Κάθε 15 μέρες έκαιγε τα ρούχα του. Δεν τα έδινε έξω για πλύσιμο.

 

Μαθητ?ς και μαθήτριες του Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού, με τον δάσκαλό τους Παναγιώτη Μητροσύλη το 1932.

Μαθητές και μαθήτριες του Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού, με τον δάσκαλό τους Παναγιώτη Μητροσύλη το 1932.

 

Για τα παραπτώματα των παιδιών έκανε δικαστήριο βάζοντας πρόεδρο, γραμματείς, εισαγγελέα. Εδίκαζαν και η τιμωρία συνήθως ήταν το υπόγειο. Για ένα διάστημα πρόεδρος ήταν ο Πιτουράς Θανάσης και γραμματέας ο Γεωργόπουλος Γεώργιος ή Καρκαμπάς. Ο Επιμελητής έφερνε τα παραπτώματα και αυτοί εδίκαζαν. (Η τιμωρία ήταν συνήθως στέρηση από το παιχνί­δι του διαλείμματος). Αν ένα παιδί δεν ήξερε το μάθημα, του έλεγε θα το γράψεις 100 φορές. Φύγε για το σπίτι σου να το γράψεις να το μάθεις και να ‘ρθεις. Είχε και παιδιά κουρείς που κούρευαν τους συμμαθητές τους. (Οι μηχανές αυτές υπάρχουν ακόμα στο σχολείο). Κάθε απόγευμα είχε ένα μαντολίνο, έβγαινε στην βεράντα και έπαιζε. Οι υποχρεωτικές τάξεις ήταν τέσσερις.

 

Πριν τον Μητροσύλη, στον Πύργο ήταν μια Μελπωμένη Μητρομάρα. Δυναμική κι αυτή, αλλά οι γυναίκες ήταν πιο ήπιες. Γιατί τα μεγάλα παιδιά τραβούσαν και σουγιά. (Είχε γίνει επεισόδιο με τον Σωτηρόπουλο το Σταύ­ρο και τον Σωτηρόπουλο Βασίλη ή Χαχάμη που της είχαν πετάξει το μελανοδοχείο).

 

Επί Μητροσύλη στο σημερινό σχολείο το προαύλιο ήταν κατηφορικό Κουβαλάγανε τότε με τις σούστες αμμοχάλικο και μεις τα παιδιά του σχο­λείου το στρώναμε με τις τσάπες. Η εργασία αυτή ήταν εθελοντική. Το οικόπεδο του σχολείου το είχε δώσει ο Μαλεβίτης Ευάγγελος του Δη­μητρίου, παππούς μου.

 

Μαρτυρία Εμμανουήλ Ξυλινά

 

Δάσκαλοι: Ζέρβας – Σούλα Φλέσσα

 

 

Πήγα στο δημοτικό σχολείο μέχρι την τετάρτη δημοτικού. Είμαι από τους πρώτους μαθητές που φοίτησε στο οχτατάξιο γυμνάσιο το 1937, στο Ναύπλιο. Ξεκίνησα με ένα Ζέρβα και αμέσως τη δεύτερη χρονιά με τη Σούλα τη Φλέσσα. Μ’ αυτούς τέλειωσα τα 4 χρόνια του σχολείου. Ο Ζέρβας ήταν πράος.

Η Σούλα ήρθε στο χωριό πρωτοδιορισθείσα. Ήταν εύχαρις τύπος, αγαπούσε τα παιδιά. Μάζευε και τα αγόρια, και τα κορίτσια. Ήταν σα μάνα. Ίσως το νεαρό της ηλικίας της, της επέτρεπε να είναι πιο κοντά. Καταγόταν από την Καρυά.

 

25η Μαρτίου 1938. Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού, δάσκαλοι Σούλα Φλ?σσα, Ζ?ρβας.

25η Μαρτίου 1938. Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού, δάσκαλοι Σούλα Φλέσσα, Ζέρβας.

 

Ο Ζέρβας καταγόταν από την Προσύμνη, παλιά » Μπερμπάτη » Ήταν παντρεμένος με 2 παιδιά. Τις 3 μικρές τάξεις τις είχε η Φλέσσα και τις 3 μεγάλες ο Ζέρβας, ο οποίος ήταν και αυτός ένας εξαίρετος άνθρωπος.

 

Στο γυμνάσιο πήγαινα με τα πόδια, εκτός κι αν συναντούσα καμιά » σού­στα » στο δρόμο κι ανέβαινα. Καμιά φορά ο πατέρας μου μου ‘δινε και το γάιδαρο. Τον έδενα στο λιμάνι που ήταν σα μικρό δασύλλιο. Τα έδεναν και άλλοι εκεί τα ζώα τους. Υπήρχαν βέβαια και τα χάνια.

Το μεσημέρι μέναμε όλα τα παιδιά εκεί. Από το χωριό υπήρχαν και άλλοι 2 μαθητές. Εγώ πήγαινα στην 1η οχταταξίου και αυτοί ήταν προς το τέ­λος. Αυτοί βέβαια είχαν τα ποδήλατα τους. Εμένα όμως ο πατέρας μου δεν με εμπιστευόταν. Το μεσημέρι πηγαίναμε στην ακρογιαλιά στην Αρβανιτιά, για να περάσει η ώρα.

 

Το δε χειμώνα, αφού τρώγαμε στα εστιατόρια που οι πατεράδες μας είχαν ορίσει και δεν πληρώναμε εμείς, ανεβαίναμε στο καμπαναριό του Αϊ -Γιώργη. Κάτω όμως ήταν το αστυνομικό τμήμα. Μια μέρα λοιπόν, εκεί που παίζαμε, κατά λάθος χτυπήσαμε με το σκοινί τη καμπάνα και μας κυνήγησαν οι αστυνομικοί. Οι σχολικές παραστάσεις του δημοτικού, όταν ο καιρός το επέτρεπε, γί­νονταν στο προαύλιο της εκκλησίας.

 

Επί Μεταξά δε, απέναντι, υπήρχε ένα κτίριο που η νεολαία του το είχε για λέσχη και εκεί γίνονταν πολλές ομιλίες και γιορτές του καθεστώτος. Με έξοδα της κοινότητας έβαζαν καζάνια ( κρέας, φασολάδα κ.λ.π.), όπου ο κόσμος έτρωγε και μετά γλεντούσε. Επίσης, ήμουν ο πρώτος που έφερα την είδηση της κήρυξης του πολέμου στο χωριό.

 

Πηγή

 

  • Βασίλης Ι. Παπαμιχαλόπουλος, « Ένα χωρίο γράφει την ιστορία του, Κατσίγκρι – Άγιος Αδριανός », Έκδοση, Δημοτικό σχολείο Αγίου Αδριανού, 2002.

Read Full Post »

Μαθητικός συνεταιρισμός Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού

 

 

Μαθητικός συνεταιρισμός

 

Για αρκετά χρόνια, από το έτος 1965, λειτούργησε στο σχολείο Μαθητικός Συνεταιρισμός, που αποσκοπούσε αφενός στην προμήθεια των μαθητών της γραφικής τους ύλης και λοιπών μαθητικών εφοδίων, αφετέρου και κυρίως εις την καλλιέργεια της, μεταξύ των μαθητών, συνεργασίας και αλληλεγγύης, καθώς και στην ανάπτυξη της ιδέας του συνεταιρίζεσθαι. Ο Συνεταιρισμός συνεστήθη βάσει Καταστατικού και λειτούργησε με όλα τα στοιχεία, σε μικρογραφία, ενός καταναλωτικού συνεταιρισμού με εκλεγμένο εκάστο­τε Διοικητικό Συμβούλιο, εποπτικό, τήρηση βιβλίων, απολογισμούς, ισολογισμούς κλπ.

Ο δάσκαλος Κ. Μπουντούρης με τους μαθητς του περίπου το 1968.

Ο δάσκαλος Κ. Μπουντούρης με τους μαθητές του περίπου το 1968.

Μαθητικές ομάδες

 

Οι μαθητές, των ανωτέρων κυρίως τάξεων, οργάνωναν με την βοήθεια των δασκάλων μαθητικές ομάδες, όπως: Α. Ομάδα σχολικών εορτών και θεάτρου Β. Ομάδα σχολικού κήπου Γ. Ομάδα καθαριότητας κλπ.

 

Η ομάδα σχολικών εορτών και θεάτρου, με τη βοήθεια των δασκάλων, παρουσίασε πλούσιο έργο στην πραγματοποίηση σχολικών εορτών με την ευκαιρία των εορτών της 25ης Μαρτίου (Ευαγγελισμού της Θεοτόκου), 28ης Οκτωβρίου, Τριών Ιεραρχών, Χριστουγέννων με σκετς, ποιήματα, χορούς, ομιλίες και λοιπές εκδηλώσεις. Οι χώροι των σχολικών αυτών εκδη­λώσεων ήσαν οι δύο αίθουσες κινηματογράφων του χωριού, των ΑΦΩΝ Φιλίνη και ΑΦΩΝ Κατσιούρη.

 

Εκεί τα παιδιά έπαιξαν με μεγάλη επιτυχία θεατρικά μονόπρακτα και σκετς, που ήσαν συγκλονιστικά για την κοινωνία του χωριού. Ενδεικτικά αναφέρουμε:

Να ζει το Μεσολόγγι του Β. Ρώτα

Οι Σουλιώτισσες

Ο Ρήγας Φεραίος κ.α.

 

Γυμναστικές επιδείξεις

 

Η γυμναστική, σε συνδυασμό με τις αγωνιστικές ασκήσεις (δρόμος, άλ­ματα, γυμναστικό παιχνίδι κλπ.) και με τους Ελληνικούς χορούς, που γινόταν σύμφωνα με το αναλυτικό πρόγραμμα καθόλο το σχολικό έτος, είχε και έχει σκοπό τη σύμμετρη ανάπτυξη του σώματος των μαθητών και τη δημιουργία μιας προσωπικότητας με αυτοπειθαρχία, θάρρος, ισχυρή βούληση, φιλάλληλα συναισθήματα και υψηλό Ελληνικό φρόνημα. Έτσι οι μαθητές στο τέλος κάθε σχολικής χρονιάς εκτελούσαν γυμναστικές επιδείξεις με γνωστές στα παιδιά γυμναστικές ασκήσεις 8-10′ λεπτών περίπου, καθώς και αγωνίσματα του δρόμου, των αλμάτων, παιχνιδιών και χορών.

 

Μαρτυρία του διδάσκαλου Κωνσταντίνου Μπουντούρη.

 

Πηγή

 

  • Βασίλης Ι. Παπαμιχαλόπουλος, « Ένα χωρίο γράφει την ιστορία του, Κατσίγκρι – Άγιος Αδριανός », Έκδοση, Δημοτικό σχολείο Αγίου Αδριανού, 2002.

 

 

Read Full Post »

Δημοτικό Σχολείο Αγίου Αδριανού

 

 

Ιστορική Έκθεση Ιδρύσεως και Λειτουργίας του Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού έως το 1953 από τον  τότε διευθυντή Κλεόπα Μιχάλη.

 

 

 

Κλεόπας Μιχάλης

Κλεόπας Μιχάλης

Το Δημοτικό Σχολείο Αγίου Αδριανού ιδρύθηκε κατά το έτος 1903 σαν μονοτάξιο και λειτούργησε έτσι μέχρι το 1937 που έγινε διτάξιο. Το σχολείο στεγάσθηκε κατ’ αρχήν σε ιδιωτικό οίκημα   μέχρι το 1931, που μεταφέρθηκε και στεγάσθηκε όπου είναι και σήμερα σε δημόσιο διδακτήριο. Το διδακτήριο αυτό άρχισε ανεγειρόμενο κατά το έτος 1928 και περατωθεί η ανέγερση του το έτος 1931 δαπάνη κοινότητος Αγίου Αδριανού και κράτους

Το εν λόγιο διδακτήριο βρίσκεται στην άκρη του χωριού σε μικρό λοφίσκο, αποτελείται από δυο αίθουσες διδασκαλίας εμβαδού 51,04 τ.μ. Έχει επί πλέον προαύλιο έκτασης 731τ.μ., σχολικό κήπο έκτασης περίπου 400 τ.μ. και σχολικό γήπεδο επικλινές κατάλληλο για δενδροφύτευση έκτασης 3,5 στρ., τα οποία κατά το σχολικό έτος έχουν δεντροφυτευτεί με πεύκα κυ­ρίως. Της έκτασης αυτής 1,5 στρεμ. παραχωρήθηκε από την κοινότητα το έτος 1928 που άρχισε ανεγειρόμενο το διδακτήριο, τα υπόλοιπα 2 περίπου στρεμ. παραχωρήθηκαν από την ίδια την κοινότητα το έτος 1938. Το διδακτήριο είναι μανδρωμένο με λιθοκτισμένη μάντρα εκτενόμενη μέχρι το τέρμα του προαυλίου του σχολείου, πάνω από την οποία υπάρχει συρμάτινο δικτυωτό περίφραγμα (τελάρο), ενώ η υπόλοιπη περιοχή του σχολείου (δηλαδή ο σχολικός κήπος και το σχολικό γήπεδο) είναι περιφραγμένη με πέντε σειρές αγκαθωτού σύρματος, στηριζόμενο σε σιδηρο-δοκούς , η περίφραξη αυτή με δικτυωτό σύρμα και αγκαθωτό του οποίου έγινε το έτος 1952.

Δυτικά του διδακτηρίου σε απόσταση πενήντα μέτρων και μέσα στο σχολικό γήπεδο υπάρχουν αποχωρητήρια, τα οποία παραμένουν αχρησιμοποίητα λόγω ατελείωτης και μη κατάλληλης κατασκευής και λόγω έλλειψης νερού.

 

Μιχάλη & Ελ�νης Φλ�σσα.

Μαθητές και μαθήτριες του Δημοτικού Σχολείου Αγίου Αδριανού, με την δασκάλα τους Σούλα Φλέσσα το 1945. Αρχείο: Μιχάλη & Ελένης Φλέσσα.

 

Σχολικός κήπος.

 

Το έτος 1935 φυτεύτηκαν 14 αμυγδαλιές και τα δασικά δένδρα, κατά το έτος 1938 βελτιώθηκε και καλλιεργήθηκε ο σχολικός κήπος και από τότε καλλιεργείται από διάφορα φυτά, κατάλληλα για διδακτικούς σκοπούς, παρατηρήσεις των μαθητών και υποδειγματικές καλλιεργήσεις για την βελτίωση του καλλιεργητικού συστήματος φυτών, τα οποία δεν έχουν ανάγκη ποτίσματος , επειδή δεν υπάρχει νερό μέσα στο διδακτήριο, αλλά ούτε και κοντά σ’ αυτό. Γι’ αυτό γύρω από το σχολικό προαύλιο υπάρχει ανθόκηπος στον οποίο καλλιεργούν και ποτίζουν οι μαθητές με μεγάλη προθυμία και αρκετή καλαισθησία.

 

Το σχολείο παρά την θέσιν «Ξερόβρυση» κατέχει ωσαύτως σχολικό αγρόκτημα εκ στρεμμάτων ως έγγιστα 49, προερχόμενον εξ απαλλοτριώσε­ων μοναστηριακών κτημάτων μονής Καρακαλά κατά το έτος 1932. Εκ της εκτάσεως αυτής δύο περίπου στρέμματα έχουν φυτευθή υπό των μαθητών κατά το έτος 1939 δια κυπαρίσσων, επί σκοπώ εκμεταλλεύσεως αυτών εν καιρώ τω δέοντι και εξ αυτών διατηρούνται περί τα 200.

 

Βιβλιοθήκη

 

Το σχολείον έχει σχολικήν βιβλιοθήκη ιδρυθείσαν κατά το έτος 1938 εκ πόρων του σχολικού ταμείου έκτοτε συνεχώς πλουτίζεται δια βιβλίων ποικίλλου περιεχομένου ως επί το πλείστον διδακτικού περιεχομένου, επιστημονικού ως και εγκυκλοπαιδικά κατάλληλα προς μόρφωσιν των μαθητών. Εξ αυτών τα 19 είναι επιστημονικά, 32 διάφορα, βοηθητικά διδασκάλων 22, βοηθητικά μαθητών 56, εγκυκλοπαιδικά βοηθητικά μαθητών 24, ήτοι εν όλω βιβλία 152.

 

Εποπτικά μέσα

 

Εποπτικά μέσα υπάρχοντα και έχοντα μόνιμον και πραγματικήν αξία εί­ναι τα εξής:

1 πολιτικός χάρτης της Ελλάδος, 1 γεωφυσικός, 1 γεωφυσικός Αμερι­κής, 1 γεωφυσικός Ασίας, 1 γεωφυσικός Ευρώπης, 1 πολιτικός Μικράς Ασίας 8 μικροί χάρται τμημάτων Ελλάδος, 1 υδρόγειος σφαίρα, 1 αριθμητήρι 6 εικόνες ηρώων επαναστάσεως, 1 σειρά εικόνων φυτολογίας και ζωολο­γίας ξένων χωρών.

 

 

Εν Αγίω Αδριανώ τη 20 Απριλίου 1953

Ο Διευθυντής του Σχολείου

(υπογραφή)

Μιχ. Κλεόπας

 

Πηγή

 

  • Βασίλης Ι. Παπαμιχαλόπουλος, « Ένα χωρίο γράφει την ιστορία του, Κατσίγκρι – Άγιος Αδριανός », Έκδοση, Δημοτικό σχολείο Αγίου Αδριανού, 2002.

 

 

Read Full Post »

3ο Δημοτικό Σχολείο Άργους

Ιδρύθηκε και λειτούργησε για πρώτη φορά το έτος 1903 – 1904 σαν δημόσιο 6/θέσιο με χωριστά τμήματα αρρένων – Θηλέων. Το έτος 1956 δωρήθηκε οικόπεδο εκτάσεως 2.966 τετραγωνικών μέτρων από τον Ιερό Ναό Τιμίου Προδρόμου για την ανέγερση νέου διδακτηρίου.

   

Οι μαθητ�ς της �κτης τάξης του 3ου Δημοτικού Σχολείου Άργους με τον δάσκαλό τους Δημήτρη Τσαπραλή το 1936.

Οι μαθητές της έκτης τάξης του 3ου Δημοτικού Σχολείου Άργους με τον δάσκαλό τους Δημήτρη Τσαπραλή το 1936.

 

Το έτος 1959 έγινε η θεμελίωση και το 1962 άρχισε να λειτούργει με τρείς αίθουσες. Το 1967 τελείωσε ο πρώτος όροφος με άλλες τρείς αίθουσες, και το 1972 έγινε κατασκευή τσιμεντένιου τοίχου αντιστηρίξεως. Σήμερα λειτουργεί ως 12/θέσιο.

Read Full Post »

Σχολή του Άργους 1798

 

 

Το πρώτο νεοελληνικό σχολείο του Άργους ιδρύθηκε το 1798 από τον ευπατρίδη και σεμνό προεστό Ιωάννη Περρούκα. Μόλις είχε αρχίσει να ξυπνάει η εθνική συνείδηση των σκλαβωμένων Ελλήνων και η διψασμένη ψυχή τους δεχόταν με αγαλλίαση κάθε παρηγορητικό μήνυμα από ομοεθνείς που ζούσαν και δρούσαν σε χώρες της Ευρώπης. Σε αυτά τα μηνύματα και τις παραινέσεις κυριαρχούσε η βαθειά επιθυμία και αδήριτη ανάγκη της πνευματικής  καλλιέργειας  των σκλαβωμένων παιδιών της Πατρίδας.

 

Από την Βενετία, όπου λειτουργούσε η περίφημη Σχολή των Ελλήνων, έφταναν μηνύματα αγάπης, υποστήριξης και προτροπής για μόρφωση.  Φλογεροί ιερωμένοι με περίσσιο ζήλο, αψηφώντας τους κινδύνους, επιχειρούσαν να ανεβάσουν το ηθικό των σκλαβωμένων αδελφών με πύρινους λόγους  και έσπερναν το σπόρο της αναγέννησης του Έθνους και της πνευματικής ανάπτυξης. Μόνον έτσι  θα προέκυπτε το πολυπόθητο αποτέλεσμα. Η Λευτεριά.

Ήδη, στην Αθήνα, στα Γιάννενα αλλά και στη Δημητσάνα λειτουργούσαν σχολεία και κάποιες ιερατικές σχολές.

 

Στην μείζονα περιοχή μας όμως, δεν υπήρχε κάποιο αντίστοιχο σχολείο. Ο Περρούκας, που ήξερε μερικά γράμματα, είχε χρήματα αλλά κυρίως λαχταρούσε την ελευθερία της υπόδουλης Πατρίδας, κατάλαβε ότι μόνον αν αναπτυχθεί η πνευματική και πολιτιστική κατάσταση του λαού θα κερδιζόταν η υπόθεση. Ύστερα από χρονοβόρες και μεγάλες προσπάθειες και θυσίες κατάφερε να άρει τις απαγορευτικές διαταγές των Τούρκων και κατάφερε να πραγματοποιήσει το όνειρό του.

 

Το σχολείο στεγάστηκε στο Μοναστήρι της Παναγίας της Κατακεκρυμμένης. Της Πορτοκαλούσας. Στα στενά κελιά της ακούστηκε ξανά ο Ελληνικός λόγος και τα Ελληνόπουλα του Άργους μάθαιναν γραφή, ανάγνωση, ιστορία και αριθμητική. Όλοι βοηθούσαν το σχολείο. Η κοινότητα, οι εύποροι Αργείοι με πρώτο τον Ιωάννη Περρούκα αλλά και ξένοι. Ακόμη και από την Πάτρα δέχτηκε το σχολείο μεγάλη οικονομική ενίσχυση. Ο αδελφός του Περρούκα Δημήτριος, που τότε ζούσε στην Κωνσταντινούπολη ως πληρεξούσιος στην υψηλή πύλη του σουλτάνου, έδωσε εντολή στον Ιωάννη να καταθέτει για λογαριασμό του συμπατριώτη Βελισάριου Διογενίδη, 300 γρόσια  το μήνα στο Διευθυντή της σχολής Ησαΐα Λεονάρδο. Ήταν τόση η τιμιότητα και η καθαρότητα του Ιωάννη Περρούκα που στο βιβλίο των οικονομικών του, καταχωρούσε λεπτομερώς τα χρήματα που προορίζονταν για το σχολείο.

 

Ο Φραντζής, εκτός του Ησαΐα Λεονάρδου, αναφέρει ακόμα ονόματα διδασκάλων και υποδιδασκάλων της Σχολής του Άργους: Νικηφόρος 1813, Ιωάσαφ 1816, Νεόφυτος 1811, κ.α.

 

Στα τέλη της Τουρκοκρατίας ή στις αρχές της Επανάστασης το σχολείο μεταφέρθηκε μέσα στο Άργος. Αργότερα, στις αρχές του 1825, το σχολείο μετατράπηκε σε κρατικό. Οι Ελληνικές αρχές του έδωσαν τον τίτλο « Το έν Άργει Κεντρικόν σχολείον της Ελλάδος». Αυτό το πνευματικό ίδρυμα του Άργους, μετά 27 χρόνια λειτουργίας και προσφοράς, ισοπεδώθηκε από τον Ιμπραήμ τον Ιούνιο του 1825.

 

Ας θυμίσουμε, ότι ο ευεργέτης και εμπνευσμένος ιδρυτής του πρώτου σχολείου του Άργους Ιωάννης Περρούκας, πιάστηκε όμηρος από τους Τούρκους και ύστερα από έξι μήνες φυλάκισης και μαρτυρικής ζωής στην Τρίπολη, παρέδωσε το πνεύμα στο Δημιουργό του.   

 

Πηγή

 

 

Read Full Post »

Μπουσουλόπουλος Σπυρίδων (1862-1927)

 

 

Σπυρίδων Μπουσουλόπουλος

Δωρητής και ευεργέτης του Άργους. Γεννήθηκε στο Άργος και καταγόταν από φτωχή οικογένεια. Ο πατέρας του ήταν μπακάλης, αλλά είχε την ατυχία να χάσει τη μικρή του περιουσία, πριν ακόμη ο μικρός Σπύρος τελειώσει το δημοτικό σχολείο. Έτσι, σε ηλικία 11 χρονών, μπήκε υπηρέτης στο μαγαζί του Μακαντούλια, όπου εργάστηκε 25 ολόκληρα χρόνια. Σε αναζήτηση καλύτερης τύχης ξενιτεύτηκε στην Αμερική και έζησε τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής του στην Ατλάντα, όπου εργαζόταν σε εστιατόριο μιας μικρής παρόδου.

Από μικρός είχε γνωρίσει τη φτώχεια και τη στέρηση και είχε μάθει να είναι φειδωλός. Μακριά από τις ανέσεις και τις απολαύσεις της ζωής, μάζευε με υπομονή τα χρήματά του. Είχε θέσει ως υψηλό στόχο της ζωής του να τα δωρίσει στην ιδιαίτερη του πατρίδα, για να κτιστεί σχολείο. Πεθαίνοντας άφησε 22.200 δολάρια, ποσό καθόλου ευκαταφρόνητο για την εποχή εκείνη, με την εντολή να ανεγερθεί Γυμνάσιο στο Άργος. Εκτελεστές της διαθήκης άφηνε τους ομογενείς στην Ατλάντα Κων/νο Ξυνό και Χαρ. Ρονιώτη, καθώς επίσης και τον εκεί Σύλλογο Αργείων «Ο ΔΑΝΑΟΣ», του οποίου ήταν μέλος και σύμβουλος. Το διδακτήριο ήταν έτοιμο και λειτούργησε το 1939, αφού ταλαιπωρήθηκε το κληροδότημα αρκετά χρόνια, λόγο της δυστοκίας που ανέκαθεν παρατηρείται δυστυχώς στην κοινωνία μας.

 

Το Μπουσουλοπούλειο θεωρείται πρωτοποριακό για την εποχή του, αφού είχε και κλειστό γυμναστήριο και κινηματογραφική αίθουσα. Η αίθουσα αυτή, η οποία ανακαινίστηκε και εξοπλίστηκε το 1985 από τον τότε Δήμαρχο Γ. Πειρούνη, είναι σήμερα μοναδική στην πόλη σε χωρητικότητα και δυνατότητες. Δίνονται θεατρικές παραστάσεις και πραγματοποιούνται σχολικές γιορτές και πολιτιστικές δραστηριότητες του Δήμου και άλλων φορέων. Σήμερα στεγάζεται στο Μπουσουλοπούλειο το 1ο Γυμνάσιο και το Εσπερινό Γυμνάσιο Άργους. Ο Σπυρίδων Μπουσουλόπουλος, ο οποίος έμεινε άγαμος, κατόρθωσε με υπομονή να γίνει ευεργέτης του Άργους και να χαρίσει στο ταπεινό  όνομά του την αθανασία. Κάθε χρόνο, την ημέρα της ονομαστικής του γιορτής, τελείται μνημόσυνο προς τιμήν του.

                                                                                      

 

Πηγές

 

  • « Αργειακόν Ημερολόγιον», Γεωργίου Λογοθέτη – Ανδρέα Χριστόπουλου, Τεύχος Ά, σελ. 67-68, Άργος 1930. 

 

Read Full Post »

Τα Κέντρα Ελληνικών Σπουδών του Harvard στην Ουάσινγκτον και το Ναύπλιο  


 

Το 1961 ο μεγάλος Αμερικανός ευεργέτης Paul Mellon ίδρυσε το Center for Hellenic Studies (CHS) στην Ουάσινγκτον, θέτοντάς το υπό την αιγίδα και τη διοίκηση του Πανεπιστημίου του Harvard. Ο Mellon “προικοδότησε” το Κέντρο με την πεποίθηση ότι ο αρχαιοελληνικός πολιτισμός δεν είναι μόνον επίκαιρος, αλλά και ζωτικής σημασίας για τον σύγχρονο άνθρωπο. Πίστευε ότι ένα τέτοιο ίδρυμα, ταγμένο στη μελέτη των Ελληνικών και την υπεύθυνη εκλαΐκευση, μπορεί να προβάλλει σε διεθνή κλίμακα “τα μεγάλα πολιτισμικά επιτεύγματα της αρχαίας Ελλάδος”, ιδιαίτερα “τις ανθρωπιστικές αξίες των Ελλήνων και την απήχησή τους” ανά τους αιώνες. Έκτοτε το CHS εξελίχθηκε σε κορυφαίο ερευνητικό και σεμιναριακό κέντρο, στο οποίο φιλοξενούνται κάθε ακαδημαϊκό έτος ένδεκα μεταδιδακτορικοί υπότροφοι, κυρίως κλασικοί φιλόλογοι, αρχαιολόγοι και ιστορικοί από τις Η.Π.Α. και από άλλες χώρες – 30 συνολικά. Τα καλοκαίρια το CHS προσφέρει υποτροφίες διαρκείας ενός μηνός σε μεγάλο αριθμό ερευνητών, οι οποίοι φιλοξενούνται στο Κέντρο. 

Από το 1998 το Κέντρο είναι ισότιμο μέλος της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Harvard. Τις δραστηριότητές του επιβλέπει μια επιτροπή η οποία περιλαμβάνει ex officio τον κοσμήτορα της Φιλοσοφικής Σχολής και καθηγητές του Harvard. Aπό το 2000 διευθυντής του CHS είναι ο Gregory Nagy, καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας και Συγκριτικής Λογοτεχνίας στο Harvard, παγκoσμίου ολκής ελληνιστής (και δη ομηριστής), ο οποίος βραβεύθηκε πρόσφατα (18 Οκτωβρίου 2006) μαζί με το επιτελείο του CHS από το Ίδρυμα Ωνάση, για την προσφορά του Κέντρου στη διάδοση του ελληνικού πολιτισμού. 

Εκτός από τις άριστες συνθήκες για τη διεξαγωγή έρευνας, το ίδρυμα εκδίδει βιβλία, μονογραφίες και τα πρακτικά των συνεδρίων που διεξάγονται στους χώρους του, καθώς και άλλα έργα που προέρχονται από διεθνείς συνεργασίες, όπως η νέα κριτική έκδοση, σε διαδικτυακή μορφή, της πρώτης ραψωδίας της Ιλιάδας. Αρχή του Κέντρου είναι να “εκδίδει ηλεκτρονικά”, δηλαδή διαδικτυακά, όσα κείμενα παράγει και τυπογραφικά – έτσι, για παράδειγμα, τα πρακτικά ενός σεμιναρίου τυπώνονται, αλλά και δημοσιεύονται στο internet. Το περιοδικό του Κέντρου, Classics, είναι επίσης διαδικτυακό. 

 

Ο Bυζαντινός κώδικας Venetus A: Το εγχείρημα του CHS


 

Το μεγαλύτερο και σημαντικότερο εγχείρημα του CHS τα τελευταία επτά χρόνια είναι η φωτογράφιση του βυζαντινού κώδικα Venetus A, ο οποίος χρονολογείται στον 10ο αιώνα και βρίσκεται στη Μαρκιανή Βιβλιοθήκη της Βενετίας, ως δωρεά του Καρδιναλίου Βησσαρίωνα τον 15ο αιώνα. Το χειρόγραφο αυτό διασώζει το αρχαιότερο υφιστάμενο κείμενο της Ιλιάδας, μαζί με πολύτιμα σχόλια αρχαίων και βυζαντινών φιλολόγων. Πολλά από τα σχόλια αυτά παραμένουν ανεξερεύνητα και φωτίζουν καίρια αναπάντητα ερωτήματα, όπως ο τρόπος προφοράς των ομηρικών στίχων. Έως σήμερα οι σύγχρονοι εκδότες της Ιλιάδας και των σχολίων έχουν στηριχθεί αναγκαστικά σε φωτογραφική αναπαραγωγή του 1901.  

Κατόπιν συνεννοήσεως με τη Μαρκιανή Βιβλιοθήκη η διεθνής διεπιστημονική ομάδα του CHS, η οποία περιλαμβάνει και ειδικούς από την British Library, φωτογράφισε με εξοπλισμό τελευταίας τεχνολογίας τον Venetus A. Ο εξοπλισμός αυτός συνίσταται σε ειδικά κατασκευασμένη προστατευτική βάση – το λεγόμενο “λίκνο” – για τον κώδικα˙ το “λίκνο” είναι και ο υποδοχέας της φωτογραφικής μηχανής. Με τη βοήθεια της όλης απεικονιστικής διαδικασίας, θα καταρτισθεί ένα περισσότερο αξιόπιστο κείμενο της Ιλιάδας. Επίσης, ολόκληρη η διαδικασία της φωτογράφισης βιντεοσκοπήθηκε όχι μόνο προκειμένου να δημοσιοποιηθεί διεθνώς, αλλά πρωτίστως για να καταγραφεί για εκπαιδευτικούς σκοπούς, ιδίως για μελλοντικές εφαρμογές στην Ελλάδα (βλ. αμέσως πιο κάτω). 

Χάρη στο CHS, ο κώδικας του Βησσαρίωνος, ένα αληθινό κόσμημα της βυζαντινής πνευματικής και χειρόγραφης παράδοσης, έγινε προσιτός και διατίθεται διαδικτυακά, σε νέα αποκατεστημένη μορφή, στην παγκόσμια κοινότητα. Η φωτογραφική αυτή αποστολή περικλείει καθ’αυτήν μια ευρωπαϊκή και δη οικουμενική διάσταση: πρόκειται για βυζαντινό κώδικα τον οποίο διέσωσε βυζαντινός λόγιος, πρόσφυγας στη Δύση, ο οποίος μεταλαμπάδευσε τη σημαντικότερη υπάρχουσα διασκευή της Ιλιάδας στη Βενετία και, μέσω αυτής, σ’ολόκληρη την ανθρωπότητα.

Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί ότι το “λίκνο” θα περιέλθει ως ιδιοκτησία στο παράρτημα του CHS στο Ναύπλιο για τη δημιουργία ενός πρότυπου φορητού εργαστηρίου. Με τον τρόπο αυτό το CHS-GR θα είναι σε θέση να αναλαμβάνει δωρεάν παρόμοια εγχειρήματα φωτογράφισης και ψηφιοποίησης χειρογράφων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. 

     

Η “Ψηφιακή Αγορά” του CHS


Μια άλλη δραστηριότητα του Κέντρου αφορά άμεσα το Ναύπλιο.  Πρόκειται για μια τεχνολογική πρωτοβουλία ευρείας εμβελείας και απήχησης που φέρει το όνομα Digital Agora – Ψηφιακή Αγορά. Εννοείται, βέβαια, αγορά με την αρχαία έννοια, δηλαδή τόπος συνάντησης ανθρώπων και ελεύθερη ανταλλαγή ιδεών. Το πρότυπο εν προκειμένω είναι η αγορά της κλασικής Αθήνας, αλλά με τις προδιαγραφές και απαιτήσεις του 21ου αιώνα. Το CHS έχει επενδύσει σε πλήρως εξοπλισμένο νέο κτίριο, και βρίσκεται ανάμεσα στις κεντρικές εγκαταστάσεις του στην Ουάσινγκτον. Το κτίριο αυτό – το λεγόμενο “Ηouse A” – θα είναι η βάση για ποικίλες ηλεκτρονικές επιστημονικές δραστηριότητες, ιδίως για εξ αποστάσεως σεμινάρια. Μέσα από το εγχείρημα αυτό η “αγορά” του Κέντρου της Ουάσινγτον θα εξακτινωθεί στην Αργολίδα, στο Ναύπλιο και, μέσω της πόλης αυτής, στην υπόλοιπη Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο.

 

Το ελληνικό παράρτημα του CHS στο Ναύπλιο (CHS-GR)


 

Το Κέντρο Ναυπλίου (CHS-GR) ήδη στεγάζεται στο νεοκλασικό Μέγαρο Ιατρού (πρώην Δημαρχείο), του οποίου η αποκατάσταση, περατώθηκε τον Φεβρουάριο του 2007. Το κέντρο αυτό εχει συσταθεί ως συνέχεια και συμπλήρωση της αποστολής του CHS και έχει προβλεπόμενο ετήσιο προϋπολογισμό 300.000 ευρώ. Γι αυτό και στο ελληνικό παράρτημα θα μεταγγισθούν οι ανθρωπιστικές επιδιώξεις, οι διακλαδικές μέθοδοι και τα τεχνολογικά μέσα του CHS. Τα ερωτήματα και τα ζητήματα με τα οποία θα καταπιαστούν οι μελετητές και σπουδαστές στο CHS-GR απορρέουν απ’ευθείας απο τη συσσωρευμένη εμπειρία περίπου 4.000 ετών ελληνικού υλικού και πνευματικού πολιτισμού. Τέτοια ερωτήματα είναι λ.χ.:

• Τι σημαίνει “Πολιτισμένος” (civilized);
• Τι είναι Δημοκρατία και πώς επιτυγχάνεται καλύτερα;
• Τι είναι ο διεθνισμός – ποια είναι τα οφέλη – ποιες είναι οι απώλειες από την ανάμειξη των πολιτισμών;
• Τι σημαίνει “Ευρωπαίος”; 

Το CHS-GR θα είναι πλήρως εξοπλισμένο με την πιο προχωρημένη σύγχρονη τεχνολογία η οποία θα διατεθεί για τη μελέτη, τόσο του υλικού (αρχαιολογικού) όσο και του πνευματικού (κυρίως λογοτεχνικού) πλούτου του ελληνικού κόσμου. Το μέγα πλεονέκτημα της τεχνολογίας συνίσταται στο ότι το ίδιο το Κέντρο του Ναυπλίου, ως υποδοχέας της τεχνολογίας του αμερικανικού κέντρου, δεν θα χρειαστεί να αγοράσει το λογισμικό, το οποίο έχει και υψηλό κόστος. Εφόσον το Κέντρο της Ουάσινγκτον ήδη διαθέτει τις τεχνολογικές δυνατότητες, μπορεί να τις “μεταφέρει” χάρη στο διαδίκτυο στο Ναύπλιο και να καταστήσει τους κατοίκους και επισκέπτες της πόλης, καθηγητές, φοιτητές και μαθητές ισότιμα μέλη, για παράδειγμα, ενός ηλεκτρονικού σεμιναρίου που θα διεξάγεται στην Ουάσινγκτον ή στο campus του Harvard.

Το CHS-GR: ο μοναδικός κόμβος του Harvard στην Ευρώπη, που είναι προσιτός στο κοινό. Η θέση του CHS-GR είναι στρατηγική από άποψη καθαρώς εκπαιδευτική. Χάρη στη γειτνίασή του με σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους στην Πελοπόννησο (Μυκήνες, Μυστράς, Ολυμπία κ.ά.) και τη Στερεά Ελλάδα (λ.χ. Δελφοί) θα διευκολύνει τους Αμερικανούς σπουδαστές – επισκέπτες του Κέντρου (βλ. πιο κάτω). Το Κέντρο είναι, επιπροσθέτως, ο μοναδικός κόμβος τον οποίο διαθέτει στην Ευρώπη το διεθνές δίκτυο ερευνητικών κέντρων του Harvard.

 Το δίκτυο αυτό περιλαμβάνει προς το παρόν τρία κέντρα:

  • Κέντρο στην Κεντρική και Λατινική Αμερική, το David Rockefeller Center στο Σαντιάγκο της Χιλής, το οποίο λειτουργεί με εντυπωσιακή επιτυχία από το 2002.
  • Κέντρο βιολογικής έρευνας στην Κόστα Ρίκα.
  • Το Ινστιτούτο Περιβαλλοντολογικής και Δημόσιας Υγιεινής στην Κύπρο, το οποίο υπάγεται στο Harvard School of Public Health. Tο εν λόγω ινστιτούτο, από τον Σεπτέμβριο 2006, προσφέρει μεταπτυχιακό πρόγραμμα (Postgraduate program in Environmental Health) και έχει οργανώσει πλειάδα ερευνητικών δραστηριοτήτων σε 19 αφρικανικές χώρες. Το καλοκαίρι εγκαινιάστηκε ένα νέο παράρτημα στην Κίνα (Σανγκάη) ενώ σχεδιάζεται η ίδρυση ενός ακόμη ανάλογου κέντρου στην Ινδία (Βομβάη). 

Όπως τα ήδη λειτουργούντα “αδελφά” ιδρύματα, έτσι και το CHS-GR θα έχει πολλαπλές χρήσεις. Το κτίριο θα είναι πλήρως εξοπλισμένο για την εξ αποστάσεως μάθηση, έρευνα και διδασκαλία, καθώς και για πολιτιστικά-εκπαιδευτικά προγράμματα. Οι “χρήστες” – φίλοι του Κέντρου Ναυπλίου θα είναι: 

– ερευνητές κάθε ηλικίας και ασχέτως ιεραρχικής βαθμίδος
– απόφοιτοι του Harvard, οι οποίοι επισκέπτονται με οργανωμένες περιηγήσεις την Ελλάδα κάθε χρόνο
– σπουδαστές του προγράμματος δια βίου εκπαίδευσης του πανεπιστημίου αυτού,
– τριτοετείς φοιτητές του Harvard που περνούν ένα εξάμηνο μελετώντας στο εξωτερικό, και, βεβαίως,
– όσοι κάτοικοι στην ευρύτερη Αργολίδα και στην υπόλοιπη χώρα θα ήθελαν να παρακολουθούν τις εκδηλώσεις του (π.χ. διδάσκοντες στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση). Διευκρινίζεται ότι το CHS-GR καθ’αυτό δεν απονέμει τίτλους σπουδών ούτε επιβάλλει δίδακτρα. 

 Οι στόχοι του CHS-GR , μεταξύ άλλων οι στόχοι του Κέντρου στο Ναύπλιο είναι:
 
1) Να προσφέρει σε ερευνητές στην Ελλάδα, ασχέτως της ιδιότητας ή της θέσης τους, είτε είναι διορισμένοι είτε όχι, τεχνολογική υποστήριξη γιά την έρευνά τους και ιδιαίτερα διαδικτυακή πρόσβαση στο πλέγμα των βιβλιοθηκών του Harvard, καθώς και σε άλλες βάσεις δεδομένων (βλ. πιο κάτω). Γενικά το Κέντρο θα προσφέρει σε ερευνητές τον χώρο και τα μέσα για εργασία και απρόσκοπτη σκέψη. 

2) Να εφαρμόσει και να αναπτύξει εκπαιδευτικά και επιμορφωτικά προγράμματα για τους αποφοίτους του Harvard και για τους φοιτητές “δια βίου εκπαίδευσης” του πανεπιστημίου αυτού. Και οι δύο κατηγορίες σπουδαστών έρχονται τακτικά στην Ελλάδα για να μελετήσουν επί τόπου, όχι μόνο τις αρχαιότητες αλλά και τη σύγχρονη Ελλάδα.

3) Να οργανώσει το Κέντρο Ναυπλίου επιμορφωτικές εκδηλώσεις που θα απευθύνονται σε μελετητές και στην εντόπια κοινωνία της Αργολίδας. Θα πρόκειται για σεμινάρια, διαλέξεις και ολιγοήμερα συνέδρια πάνω σε επιστημονικά θέματα που θα ενδιαφέρουν τους ερευνητές του Κέντρου, αλλά και την τοπική κοινωνία. 

4) Να υποβοηθήσει τις ερευνητικές δραστηριότητες του ετησίου προγράμματος θερινών σπουδών (Harvard Summer School) στην Ολυμπία, ενός πρωτοποριακού διακλαδικού προπτυχιακού προγράμματος το οποίο λειτουργει εδώ και πέντε χρόνια. Το λεγόμενο “Olympia Program” είναι ένα από τα θερινά προγράμματα που διαρκούν 5 εβδομάδες κάθε χρόνο με καθηγητές του Harvard, σε 15 χώρες – από τη Βολιβία και την Ονδούρα έως τη Σουηδία και την Κίνα. (Επιστημονικοί υπεύθυνοι του ελληνικού προγράμματος είναι ο καθηγητής G. Nagy και η κα Άννα Σταυρακοπούλου, λέκτωρ θεατρικών σπουδών του Α.Π.Θ.). Περίπου 65% των εγγεγραμμένων φοιτητών στα διεθνή αυτά Summer Schools είναι φοιτητές του Harvard. Στο Olympia Program έχουν επίσης φοιτήσει προπτυχιακοί σπουδαστές από την Ελλάδα, την Τουρκία, τη Βουλγαρία και από άλλες χώρες της Ευρώπης (Αγγλία, Γαλλία), της Ασίας (Φιλιππίνες, Ινδία) και της Νότιας Αμερικής (Γουατεμάλα, Περού). Κάθε χρόνο, χάρη στη γενναιοδωρία χορηγών, το πρόγραμμα της Ολυμπίας προσφέρει μια υποτροφία (ύψους 7.000 δολλαρίων) σε Έλληνα φοιτητή ή Ελληνίδα φοιτήτρια. Το CHS-GR θα υποστηρίξει ιδιαίτερα τις ερευνητικές ανάγκες των σπουδαστών της Ολυμπίας με την ηλεκτρονική του βιβλιοθήκη. 

5) Να συνεχίσει το θερινό πρόγραμμα Επαγγελματικής Κατάρτισης (Summer Internship Program), το οποίο απευθύνεται σε προπτυχιακούς φοιτητές του Πανεπιστήμιου Harvard. 

6) Να βοηθήσει τεχνολογικά αρχαιολόγους, Έλληνες και μη, χάρη στην επένδυσή του στην ψηφιακή αρχαιολογία (βλ. πιο κάτω). 

7) Τέλος, να πρωτοστατήσει στη φωτογράφιση και ψηφιοποίηση χειρογράφων (ασχέτως περιεχομένου) που βρίσκονται στη Ελλάδα και την ευρύτερη περιοχή. 

 

 Πρωτόγνωρα τεχνολογικά μέσα 


 

Η επικείμενη επένδυση σε τεχνολογία του Harvard στο Ναύπλιο είναι άγνωστη έως σήμερα στον χώρο των ελληνικών πανεπιστημίων και συναφών ερευνητικών κέντρων και κρατικών υπηρεσιών. Το Κέντρο Ναυπλίου, επομένως, θα αποτελεί πρότυπο γιά Έλληνες ερευνητές και εκπαιδευτικούς κάθε επιπέδου. Το Harvard ευχαρίστως διαθέτει την τεχνολογία αυτή στην πατρίδα μας. Ακολούθως, περιγράφονται εν συντομία τα συγκεκριμένα τεχνολογικά μέσα που θα εξασφαλίσει το πανεπιστήμιο αυτό μέσα από το CHS-GR. 

Ο ερευνητής θα έχει άμεση πρόσβαση σε μια πλειάδα βάσεων δεδομένων και σε άλλα μέσα, που θα παρέχει δωρεάν το Harvard. Ειδικότερα, το Κέντρο μας θα διαθέτει: 

1. TLG, Θησαυρό της Ελληνικής Γλώσσας. Πρόκειται για διαδικτυακό αρχείο που περιέχει όλα τα κείμενα που έχουν γραφεί στην ελληνική γλώσσα, από την εποχή των πινακίδων της Γραμμικής Β (1300 π.Χ.) έως την Άλωση της Κωνσταντινούπολης: 11.000 κείμενα, 89 εκατομμύρια λέξεις. 

2. Θα έχει μια βάση δεδομένων που φέρει τη μυκηναϊκή ονομασία Perseus και περιλαμβάνει:

– Χάρτες κανονικούς και δορυφορικούς της Ελλάδος
– Άρθρα και βιβλία εγκυκλοπαιδικού χαρακτήρα, αναφερόμενα στην ιστορία και τη μυθολογία της Ελλάδος
– Ένα corpus (αρχείο) Ελλήνων και Λατίνων συγγραφέων με αγγλικές μεταφράσεις
– Το LSJ (από τα αρχικά των ονομάτων τριών επιμελητών της έκδοσης, H.G. Liddell, R. Scott, H.S. Jones) λεξικό αρχαιοελληνικό – αγγλικό, ένατη έκδοση, απαραίτητο εργαλείο για κάθε ερευνητή
– Αρχείο εικονογραφίας, με επιλεγμένα έργα της αρχαιοελληνικής τέχνης. 

3. Θα παρέχει πρόσβαση στο J-Stor, μια άλλη βιβλιογραφική βάση δεδομένων που περιλαμβάνει πάνω από 122 περιοδικά, κυρίως στα αγγλικά αλλά και στα γαλλικά, τα οποία σχετίζονται με τις κοινωνικές και ανθρωπιστικές επιστήμες (όχι μόνο με την ελληνική φιλολογία) και είναι προσιτά on line. Θα μπορεί, δηλαδή, ο ερευνητής να διαβάσει ένα πλήρες άρθρο και, αν θέλει, να το εκτυπώσει χάρη στο J-Stor. Tα 122 και πλέον περιοδικά αυτά καλύπτουν γνωστικούς χώρους όπως: αρχαιολογία, ανθρωπολογία, οικονομολογία, κοινωνιολογία, σλαβικές σπουδές, μεσανατολικές σπουδές, λατινοαμερικανικές σπουδές, ιστορία κ.ά. 

4. Θα έχει τη Σούδα on line, δηλαδή το σημαντικό βυζαντινό εγκυκλοπαιδικό λεξικό (10ου αι.) το οποίο επανεκδίδεται τμηματικά. 

5. Θα έχει πρόσβαση στη βιβλιοθήκη του Κέντρου στην Ουάσινγκτον, 53.000 τόμων, η οποία περιέχει και όλες τις διαδικτυακές εκδόσεις του Κέντρου, για παράδειγμα την Ιλιάδα και τα σχόλια. 

6. Αναφέρθηκε η βιβλιοθήκη του Κέντρου της Ουάσινγκτον, η οποία είναι εξειδικευμένη σε θέματα της αρχαιότητος. Ως παράρτημα, όμως, του Κέντρου Ελληνικών Σπουδών του Harvard, το Κέντρο Ναυπλίου θα έχει επιπλέον άμεση πρόσβαση σε ολόκληρο το φάσμα των επί μέρους βιβλιοθηκών του Harvard. Έτσι στα μέσα του Ναυπλίου προστίθεται μια βάση δεδομένων με 9 εκατομμύρια λήμματα, όπου καταγράφονται πάνω από 14 εκατομμύρια βιβλία, περιοδικά, χειρόγραφα, αρχεία, χάρτες, μικροφίλμ, μουσικές παρτιτούρες, ηχογραφήσεις και εικονογραφικό υλικό. Χάρη στο κεντρικό αυτό σύστημα ο ερευνητής θά μπορεί να ενημερώσει πλήρως τη βιβλιογραφία του και ακόμη να συμβουλευθεί διαδικτυακά εγκυκλοπαίδειες και άλλα έργα αναφοράς ή να διαβάσει τις περιλήψεις βιβλίων. 

7. Θα διαθέτει ειδική κινητή κάμερα για τη φωτογράφιση βυζαντινών και άλλων χειρογράφων (βλ. πιο κάτω). 

 

Εξειδικευμένες εφαρμογές της τεχνολογίας του CHS-GR: Μερικά παραδείγματα 

 

1. Έλληνες και αλλοδαποί αρχαιολόγοι θα μπορούν να συνεργαστούν στο CHS-GR πάνω σε ηλεκτρονικά εγχειρήματα (projects), όπως:

α) ο σχεδιασμός και η διαχείριση βάσης δεδομένων, η οποία θα περιέχει τα ευρήματα και τη στρωματογραφία αρχαιολογικών θέσεων.

β) ο σχεδιασμός και η διαχείριση διαδικτυακών τόπων που απευθύνονται σε ειδήμονες, αλλά και στο ευρύτερο κοινό.

γ) ο σχεδιασμός μουσειακών εκθέσεων που υποστηρίζονται από υπολογιστές και βίντεο.
δ) η βιντεοσκόπηση ανασκαφών εν προόδω, ιδίως στην Πελοπόννησο. 

2. Ο μεμονωμένος ερευνητής, ο οποίος θα διεξαγάγει την έρευνά του στο Κέντρο, θα μπορεί να παρουσιάσει σε συναδέλφους του στο Harvard τα πορίσματά του μέσα από ένα video conference, μια ζωντανή ταυτόχρονη μετάδοση, όπου και οι δύο πλευρές, Ναύπλιο και Ουάσινγκτον, θα αντικρύζονται και θα συνομιλούν. Η ανταλλαγή μπορεί να γίνεται ζωντανά και χωρίς εικόνα, δηλαδή μόνο τηλεπικοινωνιακά (audio conference). To Κέντρο μας θα είναι εξοπλισμένο και για τα δύο αυτά είδη επικοινωνίας. Με τον ίδιο συντονισμένο τρόπο θα είναι δυνατόν να μεταδοθούν ζωντανά με εικόνα και συνέδρια ή σεμινάρια, όπου επιστήμονες στο Harvard θα συνομιλούν με ερευνητές στο Ναύπλιο. Και τα πρακτικά αυτών των συναντήσεων θα εκδίδονται μέσω του διαδικτύου.

3. Μπορεί, επίσης, να γίνονται οργανωμένες συζητήσεις on line πάνω σε κάποιο θέμα. Το 2003 έγινε μια τέτοια συζήτηση στην Ουάσινγκτον, με θέμα την αθηναϊκή δημοκρατία. Στη συζήτηση συμμετείχαν μαθητές τοπικών γυμνασίων, οι οποίοι έθεσαν ερωτήματα σε ένα πάνελ ειδικών που βρίσκονταν στο Κέντρο της Ουάσινγκτον. 

4. Τέλος, όπως σημειώθηκε ήδη, το CHS-GR θα διαθέτει δωρεάν τον προηγμένο του φωτογραφικό εξοπλισμό για τη φωτογράφιση (και εν συνεχεία ψηφιοποίηση) χειρογράφων ευρισκομένων στην Ελλάδα ή το εξωτερικό, ιδίως όταν αυτά είναι εύθραυστα και λιγότερο προσιτά στην ευρύτερη επιστημονική κοινότητα. 

Οι δυνατότητες του Κέντρου Ναυπλίου, επομένως, είναι πολλές και τα οφέλη γιά τον τόπο μας εξαιρετικά μεγάλα. Είναι προφανείς οι εθνικοί λόγοι οι οποίοι επιβάλλουν την υποστήριξη του CHS-GR από κρατικούς και άλλους ελληνικούς φορείς. 

 

Ιωάννης  Πετρόπουλος
Αναπλ. Καθηγητής, Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης. Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Κέντρου Ελληνικών Σπουδών στο Ναύπλιο. 

    

Πηγή  


  • Περιοδικό Αρχαιολογία και Τέχνες

 

Read Full Post »

Γεωργική Σχολή Τίρυνθας (1829)

 

Την αναγκαιότητα και τη σημασία της γεωργικής εκπαίδευσης, πρώτος διείδε ο Κυβερνήτης Ι. Καποδίστριας και αποτέλεσε βασικό μέλημα της πολιτικής του από τα πρώτα ακόμη χρόνια ύπαρξης του ελεύθερου ελληνικού κράτους. Για το λόγο αυτό, προχώρησε στην ίδρυση της Γεωργικής Σχολής της Τίρυνθας στο Ναύπλιο το έτος 1829«ο ίδιος μεταβαίνων καθ΄εκάστην» όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Δ. Ζωγράφος (1888 –  1948) στην «Ιστορία της παρ΄ημίν γεωργικής Εκπαιδεύσεως». Η σχολή αυτή παρείχε στοιχειώδη γεωργική εκπαίδευση, καθόσον ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδος έκρινε ότι δεν ήταν η κατάλληλη στιγμή για τη δημιουργία ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων. Με τη μοναδική αίσθηση του μέτρου και τη διορατικότητα που τον διέκρινε, θεωρούσε ότι έπρεπε να προηγηθεί η τεχνική, επαγγελματική και κυρίως η στοιχειώδης εκπαίδευση, η οποία ήταν η αρμόζουσα την περίοδο αυτή εξαιτίας των ειδικών συνθηκών και της γενικότερης ένδειας του νεοσύστατου κράτους. Η λειτουργία της Σχολής στην οποία φοιτούσαν παιδιά φτωχών γεωργών, ανατέθηκε στον Γρηγόριο Παλαιολόγο, γεωπόνο που είχε σπουδάσει στο Παρίσι.

Η λειτουργία της Σχολής αυτής όμως έμελλε να αποτελέσει ένα μόνιμο πρόβλημα για το ελληνικό κράτος αφού, μετά τη δολοφονία του Καποδίστρια, παραμελήθηκε και μετά από πολλές απόπειρες που έγιναν για την αναδιοργάνωσή της, καταργήθηκε οριστικά το 1873. Κύριες αιτίες της αποδυνάμωσής της ήταν η έλλειψη πόρων, η κακοδιαχείριση, η γενικότερη οικονομική κατάσταση, αλλά και η ατολμία των κυβερνήσεων να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα, ώστε να αποτελέσει το ίδρυμα αυτό το πρότυπο που θα συνδύαζε αποτελεσματικά μια θεωρητική και πρακτική εκπαίδευση υψηλού επιπέδου.

 

Πηγές

 

Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

  

 

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

  

  • Η συμβολή του Γρηγορίου Παλαιολόγου Διευθυντού του Αγροκηπίου Τίρυνθος στην οικονομική ανάπτυξη του Άργους. Χρήστος Π. Μπαλόγλου. Ά συνέδριο Αργειακών σπουδών, «Το Άργος κατά τον 19ο αιώνα», Σύλλογος Αργείων «Ο Δαναός», 2004.  
  •  Πρότυπο Αγροκήπιο και Σχολείο Τίρυνθας στα Καποδιστριακά Χρόνια. Σπύρος Κ. Λουκάτος. Πρακτικά Β’ συνεδρίου Αργολικών Σπουδών, Αθήνα, 1989.
  • Αγροκήπιο Τίρυνθας – Γεωργική Σχολή (Ίδρυση, σκοπός), Γρηγόριος Παλαιολόγος (Διευθυντής του  Αγροκηπίου Τίρυνθας) . Αθουσάκης Αδάμ, «Η εκπαίδευση στην Αργολίδα, Κορινθία και Μεγαρίδα κατά την Καποδιστριακή Περίοδο 1828-1832», Εκδόσεις Καταγράμμα, Κόρινθος, 2003.

 


Read Full Post »

« Newer Posts