Η Δολοφονία του Δημητρίου Περρούκα (Άργος, 1851)
Τη νύχτα της 12ης προς 13η Νοεμβρίου 1851, το Άργος συγκλονίστηκε από την άγρια δολοφονία του Δημητρίου Περρούκα, ενός από τους πιο σημαντικούς και μορφωμένους πολιτικούς της τότε Ελλάδας. Αν και η δικαιοσύνη έστειλε στην γκιλοτίνα τους τρεις φυσικούς αυτουργούς (εκτελεστές), η ιστορική έρευνα και οι μαρτυρίες της εποχής αποκάλυψαν αργότερα και τον τέταρτο συνένοχο, ο οποίος μάλιστα ήταν εκείνος που τον αποτελείωσε.
Ποιος ήταν ο Δημήτριος Περρούκας
Ο Δημήτριος Περρούκας (1792-1851) ήταν άνδρας μορφωμένος και γνώριζε άριστα, εκτός από την ελληνική γλώσσα, την τουρκική, τη γαλλική και την ιταλική. Σπούδασε νομικά και κυρίως πολιτικές επιστήμες. Ήταν προεστός της Πελοποννήσου και διετέλεσε μάλιστα από το 1812 έως το 1821 βεκίλης του Μοριά (επίσημος αντιπρόσωπος της Πελοποννήσου) στην Υψηλή Πύλη στην Κωνσταντινούπολη. Υπηρέτησε τον Αγώνα ως πολιτικός στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.
Τον Δεκέμβριο του 1821 εκλέχθηκε μέλος της Α’ Βουλής του Έθνους. Επί Κυβερνήτη (Καποδίστρια) έφτασε στο απόγειο της καριέρας του, καθώς έγινε μέλος του Πανελληνίου και πρώτος Γραμματέας του (Υπουργός) επί των Εσωτερικών και των Δικαστικών, μέλος του Υπουργικού Συμβουλίου, Πρόεδρος του Θαλασσίου Δικαστηρίου, Γερουσιαστής και νομοθέτης του νεοσύστατου έθνους. Σε αυτόν οφείλονται οι νόμοι του Δημοσίου Δικαίου, η δικαστική και η διοικητική διαίρεση της Πελοποννήσου και πολλά άλλα.
Ο βασιλιάς Όθωνας τον ανέδειξε και Σύμβουλο της Επικρατείας το 1843. Ο διάσημος άνδρας υπήρξε μέλος της Δ’ και Ε’ Εθνικής Συνέλευσης (1829 και 1831), καθώς και της Συνέλευσης του 1843. Ανέλαβε πολλά ακόμη αξιώματα και απολάμβανε τη φιλία και την εκτίμηση όλων των εξεχουσών προσωπικοτήτων της Ελλάδας, της Ανατολής και πολλών της Ευρώπης. Επιπλέον, διατήρησε μέχρι τον θάνατό του ολόκληρη και χωρίς καμία έλλειψη την τεράστια αλληλογραφία του κ.τ.λ., ως ένα μεγάλο ιστορικό αρχείο, το οποίο αποτέλεσε πλούσια πηγή ιστορικού υλικού.
Η Ιστορική Έρευνα και τα Έγγραφα
Η πλήρης αποκάλυψη αυτής της σκοτεινής υπόθεσης ήρθε στο φως μέσα από δύο διαφορετικές πηγές:
Η Ερευνήτρια – Ιστορικός Μαίρη Οικονόμου εντόπισε στα αρχεία του Εφετείου Ναυπλίου το επίσημο παραπεμπτικό βούλευμα του 1852. Στο άρθρο της (περιοδικό «Αναγέννηση», τεύχος 317, 1994) ξεκαθαρίζει ότι το ανακριτικό υλικό στέλνει στο δικαστήριο τους εκτελεστές, αλλά αφήνει νύξεις για ηθικούς αυτουργούς και πολιτικά κίνητρα. Η ίδια σημειώνει ότι η καταδικαστική απόφαση θα παρουσιαστεί σε επόμενη συνέχεια της έρευνάς της.
Από την άλλη πλευρά, πολύτιμα στοιχεία προέρχονται από το αρχείο του σπουδαίου ιστοριοδίφη και ερευνητή Αναστάσιου Τσακόπουλου: Ένα σπάνιο αντίγραφο αυτού του βουλεύματος (το οποίο είχε αντιγράψει το 1901 ο ιστορικός Δημήτριος Βαρδουνιώτης) είχε περιέλθει στα χέρια του Τσακόπουλου. Το 1953, ο ίδιος το δώρισε στη Βιβλιοθήκη του Συλλόγου «Ο Δαναός» στο Άργος, εμπλουτίζοντάς το με τις δικές του κρίσιμες σημειώσεις. Αυτές οι παρατηρήσεις συμπλήρωσαν το «κενό» της επίσημης δικαστικής έρευνας, αποκαλύπτοντας τις μαρτυρίες για τον Κολιαλέξη (ή «Κική») και τα τελευταία λόγια του Καμπίτη πάνω στη λαιμητόμο. Το αντίγραφο του βουλεύματος έφερε στο φως ο έγκριτος ιστορικός ερευνητής Κώστας Δανούσης με άρθρο του στο περιοδικό «Αναγέννηση» (τεύχος 318), 1994.
Πρωτοσέλιδο της ιστορικής εφημερίδας «Αιών», με ημερομηνία 17 Νοεμβρίου 1851, όπου και η νεκρολογία του Περρούκα.
Ωστόσο, μια διαφορετική επιστημονική προσέγγιση φέρνει στο φως το 2007 ο Ηλίας Γιαννικόπουλος, δικηγόρος και διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου. Στην ανακοίνωσή του με τίτλο «Πολύχρονοι δικαστικοί και εξώδικοι αγώνες Δημ. Περρούκα για την απόδοση παρακαταθήκης» (η οποία δημοσιεύτηκε στα Πρακτικά του Ζ’ Διεθνούς Συνεδρίου Πελοποννησιακών Σπουδών, τόμ. Γ’, Αθήνα 2007), αναφέρει ότι έχει γίνει αποδεκτό πως ο Δημήτριος Περρούκας έπεσε θύμα δολοφονικής επίθεσης από κακοποιούς του κοινού ποινικού δικαίου και όχι από πολιτικούς ή δικαστικούς αντιπάλους του. Για όσους αναζητούν περισσότερες λεπτομέρειες, ο ερευνητής παραπέμπει στα δημοσιεύματα της εποχής και συγκεκριμένα στα φύλλα της εφημερίδας «Αιών» με αριθμό 1210 (17 Νοεμβρίου 1851), όπου υπάρχει και η νεκρολογία του, 1211 και 1216 του 1851. (περισσότερα…)
