Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Ειδήσεις – Πολιτισμός’ Category

Παρουσίαση του Βιβλίου « Τετράδιο Πολέμου 1940 »

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , , , , , on 11 Οκτωβρίου, 2011| Leave a Comment »

Παρουσίαση του Βιβλίου « Τετράδιο Πολέμου 1940 »

 

Λίγο πριν φτάσουν στο μέτωπο. Ο Δ. Σιώτος δεξιά.

Η Κοινωφελής Επιχείρηση Δήμου Άργους-Μυκηνών (ΚΕΔΑΜ), οι Εκδόσεις « Εκ Προοιμίου» και η Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας και Πολιτισμού, σας προσκαλούν στην παρουσίαση του Βιβλίου « Τετράδιο Πολέμου 1940 » του Γιώργου Κόνδη, που θα πραγματοποιηθεί στην αίθουσα εκδηλώσεων του Μπουσουλοπούλειου 1ου Γυμνασίου Άργους ( Δαναού 26) το Σάββατο 22 Οκτωβρίου 2011 και ώρα 8.00 μ.μ.

Για το βιβλίο θα μιλήσουν:

Ο Αγαθοκλής Π. Παναγούλιας, Ιστορικός – Ερευνητής,

Ο Βασίλης Τσιλιμίγκρας, Φιλόλογος – Ιστορικός και ο Συγγραφέας.

Αποσπάσματα θα διαβάσει ο Σκηνοθέτης της Αργολικής Πολιτιστικής Πρότασης Νικόλας Ταρατόρης.

Η παρουσία σας θα μας δώσει ιδιαίτερη χαρά.

 

Λίγα λόγια για το βιβλίο

 

Αλβανικό μέτωπο.

Το νέο βιβλίο του Κοινωνιολόγου – Εκπαιδευτικού « Τετράδιο Πολέμου 1940» έρχεται  να  προστεθεί  και  να  εμπλουτίσει την ήδη σημαντική σειρά των ερευνητικών βιβλίων, που αφορούν κυρίως στην τοπική ιστορία και παράδοση,  των εκδόσεων « Εκ προοιμίου».  Στις σελίδες ενός κιτρινισμένου και φθαρμένου τετραδίου που χρόνια κρατούσε κρυμμένο στο μπαούλο του ο Δημήτριος Ι. Σιώτος από τα Σταθέϊκα Άργους, είχε φυλαγμένες τις σκληρές αναμνήσεις μιας ολόκληρης εποχής. Κληρωτός του 1936, στην επιστράτευση του Οκτωβρίου 1940, εντάχθηκε στον 10ο Λόχο του 8ου Συντάγματος Πεζικού που είχε έδρα το Ναύπλιο.

« Στις 23/11/40 το βράδι εξεκίνησε όλο το σύνταγμα να φύγει πήραμε έναν ατραπό δρόμο ένας πίσω τον άλλον μέσα σε κάτι ρεματιές και σε κάτι δάση που δεν έβλεπες ούτες θεό από τις οξιές. Δο να μίνουμε κι να φθάσουμε που να μίνουμε άλος έπεφτε δόθε άλος γλίστραγε κίθε από τις λάσπες και την κακοτοπιά…».

Έτσι ξεκινάει η μακρά πορεία στο μέτωπο. Ο Δημήτριος Σιώτος με τα λιγοστά γράμματα της Δ΄ Δημοτικού καταγράφει το έπος της Αλβανίας με ένα πηγαίο λόγο, απλό και απέριττο. Η ιστορία του μπορεί να είναι η ιστορία κάθε στρατιώτη εκείνων των ημερών. Στις σελίδες του τετραδίου του, παρουσιάζονται οι κακουχίες και οι περιπέτειες ενός στρατού που κλήθηκε να υπερασπίσει την πατρίδα του σ’ έναν πόλεμο που κήρυξαν απροκάλυπτα οι δυνάμεις του άξονα.

 

Τετράδιο Πολέμου 1940

 

Περιγράφοντας την πεζοπορία προς το μέτωπο, ο Δημήτριος Σιώτος κατορθώνει με την αμεσότητα και την απλότητα της γλώσσας να μας δώσει εξαιρετικές εικόνες μιας δραματικής έντασης και ενός απίστευτου βαθμού δυσκολίας που ενισχύει στα μάτια μας την αίσθηση ηρωισμού των μαχητών αυτών.

Ελληνοαλβανικά σύνορα. Χαιρετιστήριο από εξάδελφο του Γ. Νανόπουλου.

Αυτό το τετράδιο – που μέσα του έκλεινε τη νιότη του- ο Δημήτριος Σιώτος εμπιστεύθηκε στον Κοινωνιολόγο και Εκπαιδευτικό Γιώργο Κόνδη. Αυτός το παρέλαβε με χαρά και σεβασμό. Το Τετράδιο Πολέμου ήταν ο πυρήνας μιας σπουδαίας έρευνας, που σήμερα ο συγγραφέας μας παραδίδει εμπλουτισμένη με συνεντεύξεις και αφηγήσεις κι άλλων μαχητών, όπως του Γεωργίου Δ. Νανόπουλου από την Πυργέλα.

Επιχειρεί στο βιβλίο του να καταγράψει άγνωστες λεπτομέρειες και προσωπικές εμπειρίες των μαχητών του ’40 αναζητώντας πληροφορίες σε αρχεία, σε παλιά έγγραφα, σε δημοσιεύματα εκείνης της περιόδου αλλά και επίσημα στοιχεία από τον Δήμο του Άργους. Αντιπαραβάλει σχετικά κείμενα σπουδαίων ποιητών και συγγραφέων όπως το « Άξιον Εστί» του Οδυσσέα Ελύτη, οι συγκλονιστικές περιγραφές του Άγγελου Τερζάκη για τις μάχες που δόθηκαν για την κατάληψη της Κλεισούρας και Τεπελενίου κ.α.

« στην 1 η όρα κατέβηκα στο άργος και τόκοψα στα πόδια και το προΐ με τον ίλιο έφθασα στο χωριό …τέλος. Στης 27/4/41 έφθασα στο σπίτη».

28/10/1940 – 27/4/41. Μια συγκλονιστική ιστορία ενός απλού ανθρώπου, ενός απλού μαχητή, που χώρεσε σε 70 σελίδες ενός απλού τετραδίου.

 

Read Full Post »

Έκθεση: «Θωρηκτό Γεώργιος Αβέρωφ»

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , on 6 Οκτωβρίου, 2011| Leave a Comment »

Έκθεση: «Θωρηκτό Γεώργιος Αβέρωφ»

 

Το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ», 1911-2011. Ιστορία και Τέχνη.
5 Οκτωβρίου 2011 – 7 Ιανουαρίου 2012

 

Θωρηκτό Αβέρωφ

Το Ναυτικό Μουσείο Ελλάδας, στο πλαίσιο της αποστολής του, συμμετέχει στους εορτασμούς για την επέτειο των 100 χρόνων από την ένταξη του θωρηκτού «Γ. Αβέρωφ*» στο Πολεμικό Ναυτικό με τη διοργάνωση μίας μονοθεματικής έκθεσης που φιλοδοξεί να παρουσιάσει την ελληνική ζωγραφική παραγωγή, η οποία είχε ως πηγή έμπνευσής της το ηρωικό πλοίο και ταυτόχρονα να παρουσιάσει τα ιστορικά γεγονότα που καθιέρωσαν το «Γ. Αβέρωφ» ως σύμβολο των ναυτικών αγώνων του νέου ελληνισμού.

Η έκθεση περιλαμβάνει πίνακες ζωγραφικής σημαντικών καλλιτεχνών, όπως ο Βασίλειος Χατζής, ο Αιμίλιος Προσαλέντης, ο Λυκούργος Κογεβίνας, ο Νικόλαος Καλογερόπουλος, κ.α. οι οποίοι απαθανάτισαν με τον χρωστήρα τους τις ναυτικές επιχειρήσεις των Βαλκανικών Πολέμων και τη συμμετοχή της Ελλάδας στον Α’ και Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, από την πλευρά του Ναυτικού πάντοτε. Οι περισσότεροι απ’ αυτούς είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τα γεγονότα από κοντά, ως εντεταλμένοι εικαστικοί ανταποκριτές.

Αιμίλιος Προσαλέντης, Το θωρηκτό «Αβέρωφ» στην Πόλη, Πινακοθήκη Ε. Αβέρωφ, Μέτσοβο.

Τα έργα, που θα παρουσιαστούν, προέρχονται από τη συλλογή του Ναυτικού Μουσείου της Ελλάδας, της Βουλής των Ελλήνων, της Πινακοθήκης του Δήμου Αθηναίων, της Δημοτικής Πινακοθήκης Πειραιώς, της Πινακοθήκης Ευάγγελου Αβέρωφ στο Μέτσοβο, του Πολεμικού Μουσείου, του Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης, του Ναυτικού Μουσείου Τέχνης και Παράδοσης «Αειναύτες» και ιδιωτών-συλλεκτών.

Την επιμέλεια της έκθεσης έχει ο ιστορικός τέχνης και τ. καθηγητής του Παν/μίου Αθηνών κος Μανόλης Βλάχος. Την έκθεση συνοδεύει κατάλογος στον οποίο περιλαμβάνονται κείμενα του επιμελητή της έκθεσης και του Αντιναυάρχου Π.Ν.εα κ. Ιωάννη Παλούμπη.

Κατά την διάρκεια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν εκπαιδευτικά προγράμματα για μαθητές του Δημοτικού και Γυμνασίου καθώς και ξεναγήσεις σε οργανωμένες ομάδες ενηλίκων. (Πληροφορίες: Τμήμα Εκπαιδευτικών και Ξεναγήσεων: 210 4516822)

Διάρκεια έκθεσης: 5 Οκτωβρίου 2011 – 7 Ιανουαρίου 2012
Ωράριο λειτουργίας: Τρίτη – Σάββατο: 9:00-14:00

Θωρηκτό Αβέρωφ

* Την 1η Σεπτεμβρίου 1911 το θωρακισμένο καταδρομικό «Γεώργιος Αβέρωφ» αγκυροβόλησε στον όρµο του Φαλήρου, ενώ πλήθη κόσµου στην παραλία παρακολουθούσαν µε ανάµεικτα συναισθήµατα περιέργειας, προσµονής και ελπίδας τη ρουτίνα των κινήσεων για την προετοιµασία της αγκυροβολίας.

Κυβερνήτης του ήταν ένας αξιωματικός που έµελλε και αυτός να µείνει στην ιστορία ως ο πλέον άξιος κληρονόµος της ναυτικής παράδοσης και της ριψοκίνδυνης ορµητικότητας των µπουρλοτιέρηδων του ᾿21, ο υδραίος πλοίαρχος Παύλος Κουντουριώτης. Η τύχη έφερε να σµίξουν νωρίς ο αξιωµατικός και το καράβι και να γίνουν αχώριστα εθνικά σύµβολα στη λαϊκή συνείδηση. Στην ιστορία έχει γραφεί με ανεξίτηλα γράμματα η νίκη κατά του τουρκικού στόλου στην ναυμαχία της Λήμνου που σφράγισε την επιτυχία των Βαλκανικών αγώνων με Ναύαρχο – Αρχηγό τον Παύλο Κουντουριώτη. (Λυμπεροπούλου Κατερίνα, Το Βήμα, 29 Σεπτεμβρίου 2011)

 

Χρονολόγιο Θωρηκτού «Γεώργιος Αβέρωφ»


1910 Tο θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ» καθελκύεται στο Livorno της Ιταλίας.
1911 Έπαρση ελληνικής σηµαίας. Το πλοίο συµµετέχει στις εκδηλώσεις στέψεως του Γεωργίου Ε’ στο Portsmouth της Μεγάλης Βρετανίας. Το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ» φθάνει στην Ελλάδα.
1912-1913 Το θωρηκτό συµµετέχει ως ναυαρχίς του ελληνικού στόλου στους Βαλκανικούς Πολέµους.

Βασίλειος Χατζής, Θωρηκτό Γεώργιος Αβέρωφ, «Η ναυμαχία της Έλλης», λάδι σε καμβά, Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας.

Λαµβάνει µέρος στις ακόλουθες επιχειρήσεις:
5.10.1912 Έναρξη του Α´ Βαλκανικού Πολέµου. Απόπλους του στόλου από το Φάληρο.
8.10.1912 Κατάληψη της Λήµνου και εγκατάσταση προκεχωρηµένου ορµητηρίου του ελληνικού στόλου στον όρµο του Μούδρου.
18.10.1912 Απελευθέρωση της νήσου Ίµβρου.
24.10.1912 Απελευθέρωση της νήσου Τενέδου.
2.11.1912 Ο ελληνικός στόλος απελευθερώνει το Άγιον Όρος.
7.11-8.12.1912 Επιχειρήσεις απελευθέρωσης της νήσου Λέσβου.
3.12.1912 Ναυµαχία της Έλλης.
5.1.1913 Ναυµαχία της Λήµνου.
17.5.1913 Υπογραφή της συνθήκης ειρήνης του Λονδίνου.
16.6.1913 Έναρξη του Β´ Βαλκανικού Πολέµου.
11.7.1913 Απελευθέρωση της Αλεξανδρούπολης.
28.7.1913 Υπογραφή της συνθήκης ειρήνης του Βουκουρεστίου.
5.8.1913 Επιστροφή του ελληνικού στόλου στο Φάληρο.

Νοέµβριος 1918 Πέρας Α’ Παγκοσµίου Πολέµου. Μεικτός συµµαχικός στολίσκος από τρεις Μοίρες του ελληνικού, του γαλλικού και του αγγλικού στόλου εισέρχεται στα Στενά και αγκυροβολεί στην Κωνσταντινούπολη. Επικεφαλής της ελληνικής ναυτικής Μοίρας είναι το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ».

1919-1922 Μικρασιατική εκστρατεία. Το θωρηκτό συμμετέχει επικεφαλής του Α´ στόλου µε βάση την Κωνσταντινούπολη και υποστηρίζει τις επιχειρήσεις του Στρατού ξηράς. Παράλληλα, ενεργεί αποκλεισµό των παραλίων της Μικράς Ασίας µε σκοπό την παρεµπόδιση µέχρι πλήρους αποκοπής της ενίσχυσης δι᾿ εφοδίων και οπλισµού των τουρκικών στρατιωτικών δυνάµεων.

1926 Εργασίες µετασκευών και εκσυγχρονισµού του θωρηκτού «Γεώργιος Αβέρωφ» στα ναυπηγεία της Toulon στη Γαλλία.

1941 Μετά την κατάληψη της Ελλάδας, το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ» µαζί µε τον υπόλοιπο ελληνικό στόλο διαφεύγει στη Μέση Ανατολή και συνεχίζει τον αγώνα. Χρησιµοποιείται σε συνοδείες νηοποµπών και περιπολίες στον Ινδικό Ωκεανό και τον Περσικό Κόλπο. Κατά την παραµονή του στο Πόρτ Σάιντ χρησιµοποιείται ως έδρα του έλληνα Aρχηγού Στόλου.

1944 Το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ» επιστρέφει στην Ελλάδα µεταφέροντας την ελληνική κυβέρνηση στην απελευθερωµένη χώρα. Μία κίνηση υψίστου συµβολισµού, καθώς η ελεύθερη Ελλάδα επανενώνεται µε την απελευθερωµένη της γη.

1956 Το πλοίο παροπλίζεται και παραµένει αγκυροβοληµένο στον Πόρο για 27 χρόνια. Καθ᾿ όλο το διάστηµα συντηρείται και επ᾿ αυτού λαµβάνουν χώρα κάθε χρόνο οι εορταστικές εκδηλώσεις για την επέτειο της ναυµαχίας της Έλλης.

1983 Αποφασίζεται η αναπαλαίωση και µετατροπή του θωρηκτού «Γεώργιος Αβέρωφ» σε Μουσείο. Πρυµνοδετεί στον λιµενίσκο του Φλοίσβου στο Φάληρο, όπου και παραµένει. Οι αναπαλαιωµένοι χώροι του είναι επισκέψιµοι από το κοινό.

 

Το Θωρηκτό Αβέρωφ, αποκτήθηκε από την Ελλάδα χάρη σε κληροδότημα του εθνικού ευεργέτη Γεωργίου Αβέρωφ, απ’ όπου προήλθε σημαντικό μέρος των χρημάτων για την αγορά του. Η ναυπήγησή του ολοκληρώθηκε το 1911 στην Ιταλία.

 

Ναυτικό Μουσείο Ελλάδος

 

Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας

Το Ναυτικό Μουσείο Ελλάδας ιδρύθηκε το 1949 και από το 1971 στεγάζεται στο κτήριο της Μαρίνας Ζέας, στη Φρεαττύδα, στον Πειραιά. Είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου, σωματείο κοινωφελές, μη κερδοσκοπικό. Είναι το μεγαλύτερο Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας και παρουσιάζει την δημιουργία, ιστορία και εξέλιξη του Ναυτικού των Ελλήνων από την προϊστορική εποχή ως τις μέρες μας.

Σκοποί του Μουσείου είναι η αναζήτηση, περισυλλογή, συγκέντρωση, συντήρηση, διαφύλαξη και έκθεση των αντικειμένων που έχουν σχέση με την επίδοση των Ελλήνων στα θαλάσσια έργα από τους προϊστορικούς χρόνους μέχρι σήμερα. Στους σκοπούς του περιλαμβάνεται ακόμα η μελέτη και τεκμηρίωση της ναυτικής μας κληρονομιάς και γενικά η καλλιέργεια της αγάπης των νέων για τη θάλασσα, γεγονός που εκπληρώνει την παιδαγωγική αποστολή του Μουσείου.

Στις 10 μεγάλες αίθουσες που έχουν συνολική επιφάνεια περίπου 1850 τ.μ. παρουσιάζεται με ανάγλυφο τρόπο η ναυτική πορεία του ελληνισμού μέσα στους αιώνες. Στην πρώτη στεγάζεται η Ναυτική Πινακοθήκη, με έργα των σημαντικότερων θαλασσογράφων του 19ου και 20ου αιώνα (Προσαλέντη-Βολανάκη-Χατζή κ.ά.).

Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας

Στη συνέχεια παρουσιάζεται η ναυτική δραστηριότητα των Ελλήνων στην προϊστορία, στην αρχαιότητα, στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή περίοδο ως το τέλος του 18ου αιώνα, στους Βαλκανικούς Πολέμους και από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο έως τις μέρες μας. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στη μετάβαση από την ιστιοφόρο ναυτιλία στην ατμοπλοΐα. Οι τελευταίες εκθεσιακές ενότητες αφορούν την ιστορία και εξέλιξη του εμπορικού ναυτικού.

Στο Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας υπάρχει επίσης μία μεγάλη συλλογή χαρτών του Ελληνικού αλλά και του παγκόσμιου χώρου από τον 16ο έως τον 19ο αιώνα. Εδώ λειτουργεί και η μοναδική ναυτική βιβλιοθήκη με περισσότερους από 10.000 τόμους βιβλίων και περιοδικών, οργανωμένη με το σύστημα Dewey. Η βιβλιοθήκη είναι ανοικτή στο κοινό. Δέχεται και εξυπηρετεί πάνω από 2000 ερευνητές και μαθητές το χρόνο.

Το Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδος είναι μέλος της Διεθνούς Ένωσης Ναυτικών Μουσείων (ICMM), και συμμετέχει ενεργά σε εθνικά και παγκόσμια συνέδρια καθώς και σε εθνικές και διεθνείς εκθέσεις δανείζοντας υλικό του.

Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας, Ακτή Θεμιστοκλέους, Πειραιάς
Τηλ.: 210 45.16.264, 210 45.16.822. Fax: 210 45.12.277

 

Read Full Post »

Όταν οι μικροί άνθρωποι γράφουν τη Μεγάλη Ιστορία: Τετράδιο Πολέμου 1940

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , on 5 Οκτωβρίου, 2011| Leave a Comment »

Όταν οι μικροί άνθρωποι γράφουν τη Μεγάλη Ιστορία: Τετράδιο Πολέμου 1940

 

Προδημοσίευση για το νέο βιβλίο του Κοινωνιολόγου Γεωργίου Κόνδη, «Τετράδιο Πολέμου 1940».

 

 «Εις τας 28/10/40 εκειρίχθη η επιστράτευση ημέρα Δευτέρα. Και στης 29/10/40 έφιγα για να πάο να καταταγώ. Αφού πήγα στο άργος στην πλατέα του αγίου Πέτρου εμπήκα στο αυτοκήνητο με άλα πολλά παιδιά και κατεβήκαμε στο Ναύπλιον. Εκεί πήγα με τον Γεώργιον Σωτηρόπουλον, τον Κωνσταντίνον Σοτηρόπουλον, τον Ιωάννην Παπαδόπουλον, τον Βασείλειον Μπούριν…»

«… αφού είχε νιχτόση καλά νάσου ένα φορτηγό το σταματάμε και μας πίρε και ολονυχτίς τον δρόμο τη να έβλεπες το ένα μέρος και το άλο του δρόμου ήταν γεμάτο αυτοκίνητα εγγλέζικα τουμπαριζμένα και πόσα σηναντάγαμε και έφευγαν για την καλαμάτα έος το άργος που ήρθα στην 1 η όρα και 500 θα απαντήσαμε. Εντέλη στην 1 η όρα κατέβηκα στο άργος και τόκοψα στα πόδια και το προΐ με τον ίλιο έφθασα στο χοριό στο σπίτι αλά ήταν όλη χομένη στης τρούπες από τους βονβαρδισμούς και τρόμαξα να τους ενθαρίνο να τους συνγγεντρόσο να μαζευτούν στο σπήτη. Και τεληόνη το βίος του ελινοϊταλικού πολέμου. Τέλος».

 

Δημήτριος Σιώτος: Κληρωτός του 1936, έφυγε για το μέτωπο όπως χιλιάδες άλλοι πατριώτες με την επιστράτευση (28/10/1940).

Αρχή και τέλος ενός μέρους της Μεγάλης Ιστορίας, γραμμένη από έναν απλό άνθρωπο, τον Δημήτριο Ι. Σιώτο από τα Σταθέικα του Δήμου Άργους – Μυκηνών. Η μαρτυρία για μια ένδοξη αλλά ξεχασμένη περίοδο της πάλης του ελληνικού λαού ενάντια στον φασισμό και τον ολοκληρωτισμό, δεν αποτελεί απλά ιστορικό γεγονός ή καταγραφή πολεμικών συμβάντων.

Ξεπερνά τα όρια των μεγάλων ιστορικών γεγονότων και δίνει το λόγο στους πρωταγωνιστές, σ’ εκείνους που ξεκινώντας με το χαμόγελο στα χείλη, από την Καρυά, τα Σταθέικα, τη Φρουσούνα, το Άργος και το Ναύπλιο, το Λυγουριό, το Κρανίδι και τα γύρω χωριά, όπως και από ολόκληρη τη χώρα, έδιναν σώμα και ψυχή σ’ έναν αγώνα που έμελλε να τους κατατάξει στους καταλόγους των Ηρώων της Μεγάλης Ιστορίας. Με όπλα των βαλκανικών πολέμων, με ελάχιστη τροφή, χιλιάδες Έλληνες πατριώτες αντιμετώπισαν νικηφόρα έναν ιταλικό στρατό ασύγκριτα πιο ισχυρό και οργανωμένο.

Ο Δημήτριος Ι. Σιώτος περιγράφει τις μάχες που δόθηκαν αλλά και πολλές λεπτομέρειες από την καθημερινότητα του μετώπου: την προσπάθεια εξεύρεσης τροφής, την αντιμετώπισή τους από τους ντόπιους πληθυσμούς, την άφιξη στον Πειραιά, τη νοσηλεία στην Αθήνα, την επιστροφή στο σπίτι που συμπίπτει, χωρίς να το γνωρίζει με την είσοδο του γερμανικού στρατού στο Άργος. Το τετράδιο του Δημητρίου Ι. Σιώτου συμπληρώνουν οι ενθυμίσεις ενός από τους επιζώντες μαχητές του Έπους της Αλβανίας, του Γεωργίου Νανόπουλου που δίνει συμπληρωματικές πληροφορίες για πρόσωπα και τοποθεσίες.

 

Τετράδιο Πολέμου 1940

 

Πρόκειται για μια κριτική έκδοση σημειώσεων για τον πόλεμο που γράφονται  «εν θερμώ». Είναι η πρώτη φορά που χρησιμοποιούνται πολλές από τις σημειώσεις ή τα ημερολόγια του 1940 που έχουν ήδη εκδοθεί σε μια κριτική έκδοση ενός «Τετραδίου Πολέμου».

Ενθύμιον από το Νοσοκομείο Τριπόλεως.

Από την άποψη αυτή, η έρευνα του Γεωργίου Κόνδη παρουσιάζει ένα πλούσιο βιβλιογραφικό υλικό που στηρίζεται στις καταγραφές των ίδιων των πρωταγωνιστών.  Η έρευνα του συγγραφέα επεκτάθηκε στα αρχεία του Δήμου Άργους και του τοπικού τύπου για την περίοδο αυτή. Παρατίθενται τα πρακτικά των Δημοτικών Συμβουλίων και οι πληροφορίες που προέρχονται από το Πρωτόκολλο του Δήμου, οι οποίες έχουν ταξινομηθεί σε θεματικές κατηγορίες. Το ίδιο συμβαίνει και με μια σειρά από άρθρα της εποχής που έρχονται στο φως για πρώτη φορά,  καθώς επίσης και στην αναζήτηση στοιχείων για Αργολιδείς που χάθηκαν στο μέτωπο.   

Η παρουσίαση του «Τετραδίου Πολέμου» υποστηρίζεται από κείμενα και φωτογραφίες ανθρώπων που έζησαν τα γεγονότα και έγραψαν γι’ αυτά καθώς επίσης και από την παράθεση στοιχείων αναζήτησης για όσους έμειναν στα βουνά της Αλβανίας. Τέλος για πρώτη φορά παρατίθεται ολόκληρο το «Τετράδιο» και η μεταγραφή του με κάποιες αλλαγές που υποβοηθούν την ανάγνωση.

Η έρευνα αποτελεί ένα μοναδικό ιστορικό αρχείο για την Αργολίδα του 1940 και εμπλουτίζει την εθνική βιβλιογραφία για την περίοδο αυτή. Είναι τέλος, ένας οφειλόμενος φόρος τιμής, ένα χρέος,  σε όσους αγωνίστηκαν για την ελευθερία και την πρόοδο της πατρίδας. Είναι ίσως το μόνο χρέος που δεν πρέπει να επιτρέψουμε να παραγραφεί.

  Γεώργιος Η. Κόνδης, «Τετράδιο Πολέμου 1940»,

 Εκδόσεις, Εκ Προοιμίου, Άργος.  

 

 

Read Full Post »

Έκθεση – 150 χρόνια ελληνικό γραμματόσημο

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , on 2 Οκτωβρίου, 2011| Leave a Comment »

Έκθεση – 150 χρόνια ελληνικό γραμματόσημο

 

Την 1η Οκτωβρίου 1861 κυκλοφόρησαν τα πρώτα ελληνικά γραμματόσημα που τυπώθηκαν στο Παρίσι, στο τυπογραφείο Ernest Meyer σε πλάκες 150 εκτύπων. Σχεδιάστηκαν από το γνωστό Γάλλο χαράκτη Albert Barre (Αλμπερτ Μπαρ), γιο του J. Barre, δημιουργό των πρώτων γαλλικών γραμματοσήμων. Ο Α. Barre, βασίστηκε στο σχέδιο του πατέρα του για τα πρώτα γαλλικά γραμματόσημα του 1849 που απεικόνιζαν την κεφαλή της θεάς Δήμητρας. Το μετάλλιο με την κεφαλή του Ερμή για το Ελληνικό γραμματόσημο που σχεδίασε ο Α. Barre και το συνολικό αποτέλεσμα αποτελεί ένα αριστούργημα χαρακτικής τέχνης και είναι ένα εξαιρετικό δείγμα τυπογραφικής εργασίας της εποχής.

 

Αριστερά το πρώτο Γαλλικό γραμματόσημο (1849) που απεικονίζει τη θεά Δήμητρα και δεξιά το Ελληνικό με τον Ερμή.

 

Την 1η Οκτωβρίου 2011 συμπληρώνονται 150 χρόνια από την έκδοση του πρώτου ελληνικού στο Παρίσι, και τα Ελληνικά Ταχυδρομεία ανοίγουν το θησαυροφυλάκιό τους και εκθέτουν μοναδικούς θησαυρούς της φιλοτελικής ιστορίας μας, στο Ζάππειο Μέγαρο, από την 1η έως τις 9 Οκτωβρίου.

Έκδοση "100 χρόνια από το θάνατο του Ερρίκου Σλήμαν", 11 Οκτωβρίου 1990.

Οι μεγάλες κεφαλές του Ερμή έκαναν καλό ποδαρικό για τα ελληνικά γραμματόσημα, αφού αυτά τα μαγικά χαρτάκια, μαζί με τα άλλα των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων, έγιναν από τα πλέον περιζήτητα μεταξύ των όπου γης συλλεκτών, αφού θεωρούνται αριστουργήματα. Τον αγγελιοφόρο των θεών του Ολύμπου σχεδίασε ο καλλιτέχνης Albert Barre, διευθυντής του Γαλλικού Νομισματοκοπείου. Από τότε, πολλοί επιφανείς έλληνες καλλιτέχνες σχεδίασαν γραμματόσημα, όπως οι Γαλάνης, Κεφαλληνός, Μπισκίνης, Τάσσος, Φασιανός, Τσόκλης, Παύλος, Κούκος κ.α., έτσι που τα γραμματόσημα να είναι πραγματικά, μικρά, έργα τέχνης.

Σε αυτά τα 150 χρόνια, τα Ελληνικά Ταχυδρομεία έχουν κυκλοφορήσει 570 σειρές, από 2.700 γραμματόσημα, τα οποία αποτυπώνουν την ελληνική ιστορία και έχουν πάει τον ελληνικό πολιτισμό σε κάθε γωνιά του Πλανήτη. Φέτος τιμούν την φιλοτελική ιστορία μας με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που την ξεκίνησαν. Κυκλοφορούν μια νέα έκδοση των μεγάλων κεφαλών του Ερμή, σχεδιασμένη από τον επίκουρο καθηγητή της ΑΣΚΤ Γιάννη Γουρζή,  τυπωμένη με την παραδοσιακή χαρακτική μέθοδο της χαλκογραφίας, ώστε τα γραμματόσημα να είναι αυθεντικά έργα τέχνης.

 

Αναμνηστική έκδοση για τους Εθνικούς Ευεργέτες. Σχεδίαση - προσαρμογή από τον Π. Γράββαλο και τυπώθηκε στο τυπογραφείο Ασπιώτη ΕΛΚΑ. 15 Νοεμβρίου 1975.

 

Όπως λέει ο Γιάννης Γουρζής, «χρειάστηκε να ανατρέξω σε αρκετές πληροφορίες και εικόνες για να “μπω” στο μυαλό του Barre, προκειμένου να σχεδιάσω πάλι τον Ερμή του 1861 με όση περισσότερη ακρίβεια. Το να βρω το σωστό σχεδιασμό ήταν πρωτεύον θέμα, ταυτόχρονα όμως έπρεπε να λάβω υπόψη και το ότι αυτό θα χαρασσόταν σε φυσικό μέγεθος και άρα έπρεπε και τα εργαλεία μου να μπορούν να “χωρέσουν” σε αυτές τις διαστάσεις. Γεγονός παραμένει βέβαια ότι δεν είχα απλά να αντιγράψω ένα έργο, αλλά έπρεπε να βρω και νέα γραφή για να μπορεί να αποδοθεί όσο το δυνατό πιστά». Το αποτέλεσμα της τέχνης του Γιάννη Γουρζή, κυκλοφορεί από σήμερα, 1η Οκτωβρίου, ακριβώς στην επέτειο της εκτύπωσης της πρώτης Κεφαλής, σε διάφορες εκδόσεις για τους συλλέκτες και με διάφορες σφραγίδες.

Ζάππειο Μέγαρο, 1η έως 9 Οκτωβρίου, καθημερινά 09.00-21.00. Είσοδος Ελεύθερη.

Read Full Post »

Έκθεση Ιστορικών Κειμηλίων και Παραδοσιακών Φορεσιών του 1821

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , on 27 Σεπτεμβρίου, 2011| Leave a Comment »

Έκθεση Ιστορικών Κειμηλίων και Παραδοσιακών Φορεσιών του 1821

 

Έκθεση ιστορικών κειμηλίων και παραδοσιακών φορεσιών διοργανώνεται από τις 25 Σεπτεμβρίου έως τις 5 Οκτωβρίου 2011, στο Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Τρίπολης, στο πλαίσιο του εορτασμού της 190ης επετείου της Αλωσης της πόλης. Ένα ταξίδι στην Ιστορία που θα προκαλέσει δέος και συγκίνηση κρατώντας αμείωτο το ενδιαφέρον κάθε επισκέπτη από την αρχή μέχρι το τέλος της περιήγησης του.
 
 

Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, επιζωγραφισμένη λιθογραφία, Adam Friedel, 1830.

 
 

Η έκθεση περιλαμβάνει:

  • Κατάλογο 4.000 Αρκάδων αγωνιστών του ’21.
  • Κειμήλια και ιστορικά έγγραφα που διαθέτει ο Δήμος της Τρίπολης.
  • Πολεμικά κειμήλια από την κειμηλιοθήκη του Ιερού Ναού των Παμμεγίστων Ταξιαρχών Τριπόλεως, καθώς και το ιερό Ευαγγέλιο πάνω στο οποίο ορκίστηκαν, τον Μάιο του 1821, τα μέλη της Εθνοσυνέλευσης των Καλτεζών.
  • Ιστορικής αξίας απεικονίσεις του Νικηταρά και του Κολοκοτρώνη, το νεκρικό εκμαγείο του Κολοκοτρώνη και μέρος της στολής του.
  • Έργα προερχόμενα από το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο που εδρεύει στην Παλαιά Βουλή: α) 24 λιθογραφίες των έργων του Παναγιώτη Ζωγράφου, ο οποίος εικονογράφησε τις μεγάλες στιγμές του Αγώνα ακολουθώντας τις οδηγίες του Μακρυγιάννη. (Οι εκτιθέμενες λιθογραφίες τυπώθηκαν το 1926 από τον Fred Boissonas). β) 5 χαρακτικά με προσωπογραφίες Αγωνιστών που φιλοτέχνησε το 1827 ο Δανός Adam Friedel. γ) το τάσι του Νικηταρά.
  • Έκθεση μεγάλου μέρους της ιδιωτικής συλλογής του κ. Χρήστου Κατσαμπάνη που περιλαμβάνει: α) Άρματα της Επανάστασης του 1821 β) Παραδοσιακές φορεσιές και γ) παλαιότυπα από τον 15ο μέχρι τον 19ο αιώνα.

Η έκθεση θα παραμείνει ανοιχτή από την Κυριακή 25 Σεπτεμβρίου μέχρι την Τετάρτη 5 Οκτωβρίου. Ώρες λειτουργίας: από τις 9 το πρωί μέχρι τις 2 μ.μ. και από τις 6 το απόγευμα μέχρι τις 10 το βράδυ.

Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Δήμου Τρίπολης
Εθνικής Αντιστάσεως 43, Τρίπολη, Ελλάδα. Τηλ: 2713 600412

 

Read Full Post »

Συνέδριο: Οχυρωματική αρχιτεκτονική στην Πελοπόννησο (5ος-15ος αιώνας)

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , , on 16 Σεπτεμβρίου, 2011| Leave a Comment »

Συνέδριο: Οχυρωματική αρχιτεκτονική στην Πελοπόννησο (5ος-15ος αιώνας)

 

H 25η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων του Υπουργείου Πολιτισμού & Τουρισμού και το Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών συνδιοργανώνουν συνέδριο με θέμα: Οχυρωματική αρχιτεκτονική στην Πελοπόννησο (5ος-15ος αιώνας), το οποίο θα πραγματοποιηθεί από τις 30 Σεπτεμβρίου ως τις 2 Οκτωβρίου 2011. Ο χώρος διεξαγωγής των εργασιών του συνεδρίου θα είναι το Συνεδριακό Κέντρο του Δήμου Λουτρακίου.

 

Πύργοι του κάστρου της Λάρισας Άργους. (Χαρακτικό) 1810. William Gell, Itinerary of Greece, London 1810.

 

θεματικοί άξονες του συνεδρίου περιλαμβάνουν το ιστορικό και το τοπογραφικό πλαίσιο δημιουργίας και εξέλιξης των οχυρώσεων, ζητήματα τυπολογίας σε επίπεδο γενικής σύνθεσης και ειδικών αρχιτεκτονικών στοιχείων, κατασκευής και μορφολογίας, καθώς και την εξέταση των στοιχείων της αμυντικής τεχνολογίας (εφαρμογή και εξέλιξη). Ακόμη, στην θεματολογία εντάσσονται η σχετική με την οχυρωματική ορολογία και ζητήματα χρονολόγησης και περιοδολόγησης των αμυντικών κατασκευών.

Η επιστημονική επιτροπή του συνεδρίου αποτελείται από τους: 

  • Δρ. Δημήτρη Αθανασούλη, Διευθυντή 25ης Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, ΥΠΠΟΤ,
  • K. Γεώργιο Βελένη, ομ. Καθηγητή Αρχαιολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης,
  • K. Nicolas Faucherre, Καθηγητή Αρχαιολογίας, Université de Nantes,
  • K. Timothy Gregory, Καθηγητή Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Ohio State, Columbus, Ohio – Δ/ντη των Ανασκαφών Ισθμίας,
  • K. Πλούταρχο Θεοχαρίδη, Αρχιτέκτονα-Αναστηλωτή, 10η Εφορεία Βυζαντνών Αρχαιοτήτων, ΥΠΠΟΤ,
  • K. Σταύρο Μαμαλούκο, Καθηγητή Αρχιτεκτονικής, Πανεπιστήμιο Πατρών,
  • Δρ. Κατερίνα Μανούσσου-Ντέλλα, Αρχιτέκτονα, 4η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, ΥΠΠΟΤ,
  • K. Χαράλαμπο Μπούρα, , ομ. καθηγητή Αρχιτεκτονικής, Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο,
  • Δρ. Guy D. R. Sanders, Διευθυντή των Ανασκαφών της Αμερικανικής Σχολής Κλασσικών Σπουδών στην Κόρινθο,
  • Δρ. Τάσο Τανούλα, Αρχιτέκτονα-Αναστηλωτή,
  • K. Kωνσταντίνο Τσουρή, Καθηγητή Αρχαιολογίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης.

Πληροφορίες: Αντώνης Γεωργίου, 25η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, Αρχαία Κόρινθος, τηλ. 27410 31443.

 

Read Full Post »

Καθημερινή – Το Άργος επενδύει στο μέλλον

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , on 12 Σεπτεμβρίου, 2011| Leave a Comment »

Καθημερινή – Το Άργος επενδύει στο μέλλον

  

Στην μεγάλη και έγκριτη εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ του Σαββάτου 27 Αυγούστου 2011 και στο ένθετο ΖΩΗ-ΤΕΧΝΗ, η δημοσιογράφος Χριστίνα Σανούδου, δημοσιεύει ένα ενδιαφέρον άρθρο με τίτλο « Το Άργος επενδύει στο μέλλον» που αναφέρεται στην αξιοποίηση των στρατώνων του Καποδίστρια και την δημιουργία εκεί του Βυζαντινού Μουσείου.

Επειδή θεωρούμε ότι αυτού του είδους τα δημοσιεύματα αναδεικνύουν την ιστορική πόλη μας και τον πολιτισμικό πλούτο της, αναδημοσιεύουμε ολόκληρο το σχετικό άρθρο, ελπίζοντας ότι θα ακολουθήσουν και άλλα τα οποία θα παρουσιάσουν τις βαθιές ιστορικές ρίζες του Άργους.

 

Το Άργος επενδύει στο μέλλον

Η ιστορική πόλη αξιοποιεί τους παλιούς Στρατώνες και αποκτά πρότυπο Βυζαντινό Μουσείο, σύμβολο μιας νέας εποχής

 

Σε περιόδους ειρήνης, χρησιμοποιήθηκαν ως νοσοκομείο, σχολείο, αγορά, ταχυδρομείο και αγορά. Σε πιο «σκοτεινές» εποχές, μετατράπηκαν σε στρατόπεδο συγκέντρωσης για Τούρκους αιχμαλώτους των Βαλκανικών Πολέμων, σε χώρο ανακρίσεων και βασανιστηρίων, αλλά και σε προσωρινό κατάλυμα για Μικρασιάτες πρόσφυγες.

Οι εμβληματικοί Στρατώνες του Καποδίστρια στο Άργος, η πορεία των οποίων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την Ιστορία της Ελλάδας, αποκτούν επιτέλους μια «ταιριαστή» χρήση: το πρώτο Βυζαντινό Μουσείο της Πελοποννήσου αναμένεται να ανοίξει για το κοινό σε περίπου ενάμιση χρόνο, αναδεικνύοντας τον πολιτισμικό πλούτο της άγνωστης στο ευρύ κοινό μεσαιωνικής Αργολίδας και συμπληρώνοντας το πολιτισμικό πάζλ που συνθέτουν οι πολυάριθμοι αρχαιολογικοί χώροι της περιοχής, από την Αρχαία Ακρόπολη του Άργους ως τις γειτονικές Μυκήνες, την Τίρυνθα και την Επίδαυρο.

 

Καθημερινή - Το Άργος επενδύει στο μέλλον

 

Παράλληλα, εκτιμάται ότι θα φέρει και μια πνοή ανανέωσης στο Άργος- μία από τις σημαντικότερες πόλεις της αρχαιότητας, με αναφορές στα ομηρικά έπη και τα γραπτά των αρχαίων ιστορικών και τραγικών ποιητών, που όμως εδώ και δεκαετίες έχει περάσει στην αφάνεια. Αυτή τη στιγμή, ακόμα και το αξιόλογο Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης «δέχεται λιγότερο από 1.000 επισκέπτες τον χρόνο», αναγνωρίζει ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου Δήμου Αργους – Μυκηνών, Ιωάννης Μαλτέζος. «Στο Άργος δεν έχουμε δυστυχώς σημεία αναφοράς και μέρη που να έχουμε αναδείξει επαρκώς. Θέλουμε να αλλάξει αυτό», υπογραμμίζει.

Χτισμένο από τους Ενετούς τη δεκαετία του 1690, το κτίριο των Στρατώνων αρχικά αποτέλεσε νοσοκομείο των Αδελφών του Ελέους, ενώ στα χρόνια της Τουρκοκρατίας φιλοξένησε το παζάρι και το ταχυδρομείο της πόλης. «Κατά την Επανάσταση το κτίριο υπέστη μεγάλη καταστροφή και σύμφωνα με μαρτυρίες ξένων περιηγητών είχε μεταβληθεί σε ερείπια», εξιστορεί ο Αναστάσιος Τσάγκος, ιδρυτής και γ.γ. της Αργολικής Αρχειακής Βιβλιοθήκης Ιστορίας και Πολιτισμού, αλλά αργότερα ξαναχτίστηκε από τον Καποδίστρια. Στις αρχικές προθέσεις της πρώτης κυβέρνησης της ελεύθερης Ελλάδας ήταν να ιδρύσει εκεί το πρώτο πανεπιστήμιο της χώρας, όμως το σχέδιο ουδέποτε έφτασε σε επίπεδο υλοποίησης.

Τον Μάρτιο του 1977, το δημοτικό συμβούλιο Άργους αποφασίζει να κατεδαφίσει το κτίριο, το οποίο είχε πρόσφατα περάσει στην κυριότητα του δήμου, πυροδοτώντας έντονες αντιδράσεις από τον Τύπο και τοπικούς φορείς. «Αρχίζει στον τόπο μια σκληρή μάχη, όχι μόνο για τη διατήρησή τους, αλλά και για τη μετατροπή τους σε τοπικό πολιτιστικό κέντρο», υποστηρίζει ο κ. Τσάγκος. Τελικά, η διαμάχη είχε αίσιο τέλος, αφού το κτίριο κηρύχθηκε διατηρητέο από το υπουργείο Πολιτισμού.

Πιο πρόσφατα, και έπειτα από πρόταση της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, ο δήμος δέχθηκε να το παραχωρήσει για τη δημιουργία του Βυζαντινού Μουσείου. Προερχόμενα κυρίως από ανασκαφικές έρευνες στο Άργος και τις γύρω περιοχές, τα περίπου 670 εκθέματα του Μουσείου αφηγούνται την ιστορία της βυζαντινής Αργολίδας, η οποία αποτέλεσε «περιοχή ιδιαίτερης σημασίας με μεγάλη ανάπτυξη», όπως τονίζει ο προϊστάμενος της 25ης ΕΒΑ, Δημήτρης Αθανασούλης. Ουσιαστικά, πρόκειται για «άγνωστα αντικείμενα, που δεν έχουν εκτεθεί ποτέ», ανάμεσά τους εντυπωσιακά «ψηφιδωτά από ναούς και οικίες της προβυζαντινής περιόδου», συνεχίζει. Θα παρουσιαστούν, επίσης, ευρήματα από τις συνεχιζόμενες έρευνες στο Σπήλαιο της Ανδρίτσας, όπου κατέφυγε – και τελικά εγκλωβίστηκε – για άγνωστα αίτια μια ομάδα χριστιανών στα τέλη του 6ου αιώνα. Η συλλογή θα περιλαμβάνει, ακόμα, υλικό από την περίοδο της Τουρκοκρατίας, ενώ επιμέρους ενότητες θα εστιάζουν στην παρουσία των Ενετών και Φράγκων στην περιοχή.

Το έργο οργάνωσης και λειτουργίας της μόνιμης έκθεσης έχει ενταχθεί στο ΕΣΠΑ με προϋπολογισμό 996.000 ευρώ. Εκτός από τη δυτική πτέρυγα, ο δήμος – ο οποίος χρηματοδότησε τη μουσειολογική μελέτη και μέρος της μουσειογραφικής- παραχωρεί και άλλα τμήματα του κτιρίου για τη δημιουργία αποθηκών και αίθουσας περιοδικών εκθέσεων. Στους υπόλοιπους χώρους του οικοδομήματος σχεδιάζεται, μεταξύ άλλων, η δημιουργία δημοτικής βιβλιοθήκης.

 

Χριστίνα Σανούδου

Καθημερινή, Σάββατο 27 Αυγούστου 2011

 

Read Full Post »

Ο Κόσμος του Οδυσσέα Ελύτη: Ποίηση και Ζωγραφική

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , on 30 Αυγούστου, 2011| Leave a Comment »

Ο Κόσμος του Οδυσσέα Ελύτη: Ποίηση και Ζωγραφική

 

Οδυσσέας Ελύτης: "Σχολή πιάνου" (κολάζ)

Μια έκθεση για τη σχέση του Οδυσσέα Ελύτη με τη Ζωγραφική διοργανώνει το Ίδρυμα Εικαστικών Τεχνών και Μουσικής Β. & Μ. Θεοχαράκη, με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Νομπελίστα ποιητή. Η έκθεση ξεκινά στις 22 Σεπτεμβρίου και θα διαρκέσει έως τις 27 Νοεμβρίου 2011.

Στόχος της έκθεσης είναι να αποκαλύψει τις διαφορετικές εικαστικές αναζητήσεις του μεγάλου ποιητή και, συνάμα, να στρέψει το βλέμμα του θεατή προς το έργο διακεκριμένων, σύγχρονων, Ελλήνων καλλιτεχνών που εμπνέονται από την ποίησή του.

Η έκθεση «Ο Κόσμος του Οδυσσέα Ελύτη: Ποίηση και Ζωγραφική» περιλαμβάνει τις εξής ενότητες:

  • To σύνολο των ζωγραφικών έργων του Οδυσσέα Ελύτη. Πρόκειται για ευφάνταστα κολάζ, τέμπερες και υδατογραφίες, μικρών διαστάσεων, που αναδεικνύουν μια μοναδική καλλιτεχνική διάσταση και αντανακλούν την αισθητική αντίληψη του μεγάλου ποιητή. Η έκθεση παρουσιάζει χειρόγραφα και βιβλία του Ελύτη, μαζί με δημοσιευμένες και ανέκδοτες φωτογραφίες του.
  • Σημαντικά έργα κορυφαίων δημιουργών, για το έργο των οποίων ο ποιητής είτε είχε δημοσιεύσει αισθητικά δοκίμια, είτε ανέπτυξε στενές φιλικές σχέσεις. Σε αυτούς περιλαμβάνονται, μεταξύ των άλλων, οι: Παναγιώτης Ζωγράφος, Ανρί Ματίς, Θεόφιλος, Κωνσταντίνος Παρθένης, Πάμπλο Πικάσο, Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Νίκος Εγγονόπουλος, Χρήστος Καπράλος, Νίκος Νικολάου, Ορέστης Κανέλλης, Γιάννης Τσαρούχης, Γιάννης Μόραλης, Αλέκος Φασιανός και Γιώργος Δέρπαπας.
  • Έναν εικαστικό «διάλογο» με την ποίηση του Ελύτη αναπτύσσουν σπουδαίοι εικαστικοί δημιουργοί. Έργα ζωγραφικής, γλυπτικής και εγκαταστάσεων των Νάτα Μελά, Παναγιώτη Τέτση, Βασίλη Θεοχαράκη, Κώστα Τσόκλη, Κώστα Πανιάρα, Αλέκου Φασιανού, Σωτήρη Σόρογκα, Γιώργου Δέρπαπα, Μαρίνας Καρέλλα, Μιχάλη Μακρουλάκη, Χρόνη Μπότσογλου, Θοδωρή Παπαγιάννη, Γιάννη Ψυχοπαίδη, Γιάννη Κόττη, Γιώργου Λάππα, Γιάννη Αδαμάκου, Μίλτου Παντελιά, Κώστα Βαρώτσου, Χρήστου Μποκόρου και Μαρία Λοϊζίδου μαρτυρούν, τη δική τους ξεχωριστή κυρίαρχη ή διακριτική ποιητική διάσταση.

Η έκθεση πραγματοποιείται με τη συμπαράσταση της ποιήτριας Ιουλίτας Ηλιοπούλου, σε επιμέλεια του Τάκη Μαυρωτά και σε συνεργασία με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.

Τα εκτιθέμενα έργα προέρχονται από τη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη, το Μουσείο Μπενάκη, την Εθνική Πινακοθήκη, πολλές ιδιωτικές συλλογές και τους ίδιους τους συμμετέχοντες σύγχρονους δημιουργούς. Η έκθεση διαρκεί από τις 22 Σεπτεμβρίου έως τις 27 Νοεμβρίου 2011. Πληροφορίες: 210 3611206.

  

Read Full Post »

«Η αληθινή απολογία του Σωκράτη» του Κώστα Βάρναλη

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , on 15 Αυγούστου, 2011| Leave a Comment »

«Η αληθινή απολογία του Σωκράτη» του Κώστα Βάρναλη

 

Ο Χρήστος Καλαβρούζος ερμηνεύει το Σωκράτη, στην «Αληθινή απολογία του Σωκράτη» του Κώστα Βάρναλη, την Τετάρτη 31 Αυγούστου στο Θέατρο Αρχαίων Κλεωνών Νεμέας, στα πλαίσια του 2ου Φεστιβάλ «Green Theater». Πρόκειται για το συγκλονιστικό έργο της Ελληνικής Γραμματείας που σημάδεψε μια ολόκληρη εποχή. «Η αληθινή απολογία του Σωκράτη» με πρωταγωνιστή το Χρήστο Καλαβρούζο, ήταν μια μαγική παράσταση του Εθνικού θεάτρου (1986-1987). Για τη συγκλονιστική σύλληψη του έργου αυτού εργάστηκαν: Ο αείμνηστος σκηνογράφος – ενδυματολόγος Βασίλης Φωτόπουλος, ο μουσικοσυνθέτης Μιχάλης Χριστοδουλίδης και ο σκηνοθέτης Χρίστος Σιοπαχάς.

Ο Σωκράτης με τα μηνύματα που στέλνει καταδικάζει την παρακμή της εποχής του και το έργο είναι επίκαιρο όσο ποτέ άλλοτε λόγω της κατάστασης που βιώνουμε σήμερα στην Ελλάδα με την παρακμή της κοινωνίας, μια παρακμή που είναι υλική και ηθική, αναφέρει  ο πρωταγωνιστής Χρήστος Καλαβρούζος.

 

Η διαχρονικότητα του Σωκράτη

 
Ο Κώστας Βάρναλης γεννήθηκε το 1884 στον Πύργο της Βουλγαρίας (τότε Ανατολική Ρωμυλία), όπου βίωσε το κλίμα του ελληνοτουρκικού πολέμου του 1897. Το 1898 τέλειωσε το Ελληνικό Σχολείο και σε ηλικία δεκαοχτώ ετών διορίστηκε δάσκαλος στο σχολείο του Πύργου. Πήρε μέρος στη διαμάχη για το Γλωσσικό Ζήτημα ως υποστηρικτής των δημοτικιστών. Το 1907 συμμετείχε στην ίδρυση του ποιητικού περιοδικού «Ηγησώ» από το οποίο κυκλοφόρησαν δέκα τεύχη.

 

Κώστας Βάρναλης

 

Συμμετείχε στον δεύτερο Βαλκανικό Πόλεμο με τους «απαλλαγέντας και αγυμνάστους του 1900-1902». Από το 1910 άρχισε να ασχολείται με τη λογοτεχνική μετάφραση. Το 1919 έφυγε με υποτροφία για μετεκπαίδευση στην Αισθητική και τη Νεοελληνική Φιλολογία στο Παρίσι. Η εκεί παραμονή του σηματοδότησε την ιδεολογική προσχώρησή του στο μαρξιστικό διαλεκτικό υλισμό, καρπός της οποίας υπήρξε το ποίημα «Προσκυνητής». Το 1929 παντρεύτηκε την ποιήτρια Δώρα Μοάτσου. Το 1932 εξέδωσε την «Αληθινή απολογία του Σωκράτη». Παρέμεινε πιστός στην ιδεολογία του κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής και του εμφυλίου και το 1956 τιμήθηκε από την Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών, ενώ το 1959 τιμήθηκε με το βραβείο Λένιν. Πέθανε το Δεκέμβρη του 1974.

Η Αληθινή απολογία του Σωκράτη ουσιαστικά είναι η εικόνα του Κώστα Βάρναλη για τη στιγμή που ο Σωκράτης βρισκόταν ενώπιον των δικαστών αγορεύοντας. Στον πρόλογο του έργου ο συγγραφέας δίνει μια σύντομη περιγραφή του σκηνικού και των δικαστών και παρουσιάζει ένα σύντομο προφίλ του σπουδαίου φιλοσόφου. Στο πρώτο μέρος ο Σωκράτης αρχίζει την απολογία του με σαρκασμό και ειρωνεία, αλλά και έντονο περιπαιχτικό ύφος. Στο δεύτερο μέρος βάλλει κατά της απόφασης, ενώ φέρνει στο φως στοιχεία από την καθημερινότητά του. Στο τρίτο μέρος σχολιάζει την κοινωνία και τους θεσμούς, καθώς και την προσωπική του στάση απέναντι σε πρόσωπα και καταστάσεις. Κατά το τέταρτο μέρος ο Σωκράτης αναπτύσσει την φιλοσοφία του και επιμερίζει τις απόψεις του για τον άνθρωπο. Στο πέμπτο και τελευταίο μέρος ο Σωκράτης εκφράζει την πικρία του, όχι για τον επικείμενο θάνατό του, αλλά διότι αντιλαμβάνεται ότι πολύ λίγοι τον κατανόησαν πραγματικά, ενώ κάνει και ο ίδιος μια σύντομη αποτίμηση του έργου του. 

Ο Κώστας Βάρναλης δημιούργησε ένα κείμενο ιδιαίτερο από πολλές απόψεις. Κατ’ αρχάς, η γλώσσα και οι λέξεις που επιλέγει ο συγγραφέας  για το μονόλογο του Σωκράτη είναι χυμώδεις και απαράμιλλα εκφραστικές. Η εικόνα του φιλοσόφου παρουσιάζεται απλή και ταπεινή και ακόμα, όταν ο κατηγορούμενος εξανίσταται, διαφαίνεται η λιτότητα της φιλοσοφίας του.

Κύρια πρόθεση του Βάρναλη, όπως αναδύεται από το κείμενο, είναι να μεμφθεί τους ηθικούς φραγμούς, τους θεσμούς και τους νόμους της πολιτισμένης κοινωνίας, καθώς και να αποκαλύψει την αδυναμία, την ανάγκη για κοινωνική αποδοχή, την ελπίδα για ελεύθερη έκφραση, ως στοιχεία κάθε ανθρώπινου όντος. Η δομή του κειμένου (τα πέντε μέρη και ο πρόλογος) είναι εξαιρετική, αφού δίνει το χρονικό περιθώριο στον αναγνώστη να αφουγκραστεί τα λόγια του Σωκράτη, αλλά και να περιεργαστεί κάθε κομμάτι της απολογίας με τη δέουσα προσοχή. «Η Αληθινή απολογία του Σωκράτη» είναι ένα έργο όπου ο Βάρναλης χρησιμοποιεί ένα ιστορικό γεγονός για να εκφράσει τις απόψεις και τη δυσαρέσκειά του για την ελληνική κοινωνία και που μοιάζει εξαιρετικά σύγχρονο και στην εποχή μας.

 

Read Full Post »

Οι Βάκχες του Ευριπίδη στις Μυκήνες

Posted in Ειδήσεις - Πολιτισμός, tagged , , , , , , , , , , , , on 9 Αυγούστου, 2011| Leave a Comment »

Οι Βάκχες του Ευριπίδη στις Μυκήνες

 

 

Οι «Βάκχες» του Ευριπίδη παρουσιάζονται το Σάββατο, 27 Αυγούστου στις Μυκήνες, στο πλαίσιο του φετινού Φεστιβάλ Άργους Μυκηνών. Την παράσταση σκηνοθετεί η Ζωζώ Ζάρπα και τη διδασκαλία των ηθοποιών έχει αναλάβει ο Νίκος Βασταρδής (ομάδα «θεμέλιο»).

Αντίθετα από τις περισσότερες αρχαίες ελληνικές τραγωδίες, οι Βάκχες έχουν για θέµα ένα ιστορικό γεγονός. Την εισαγωγή µιας νέας θρησκείας στην Ελλάδα. Όταν έγραφε ο Ευριπίδης, το γεγονός άνηκε πια στο απώτερο παρελθόν, και µόνο η θύµηση του επιζούσε, σε µυθική µορφή· η νέα θρησκεία είχε από καιρό εγκλιµατισθεί και είχε γίνει αποδεκτή σαν µέρος της ελληνικής ζωής. Αλλά έµενε πάντα η έκφραση µιας θρησκευτικής στάσης και η ανάµνηση µιας θρησκευτικής εµπειρίας διαφορετικής από οτιδήποτε ανήκε στη λατρεία των πατροπαράδοτων Ολυµπίων θεών και οι δυνάµεις που είχαν απελευθερωθεί και ενσαρκωθεί από την αρχική κίνηση δρούσαν ακόµα µε άλλες µορφές στην Αθήνα του Ευριπίδη…

 

Υπόθεση

 

Οι Βάκχες γράφτηκαν τον τελευταίο χρόνο της ζωής του Ευριπίδη, και ανέβηκαν στην Αθήνα μετά το θάνατό του, το 403 π.Χ. κερδίζοντας το πρώτο βραβείο.

Το έργο προλογίζει ο θεός Διόνυσος ο οποίος βρίσκεται στη Θήβα και δηλώνει το όνομα και την προέλευσή του τονίζοντας ότι πήρε ανθρώπινη μορφή για να επιβάλει τη λατρεία του και για να εκδικηθεί όσους αμφισβήτησαν τους θεϊκούς γάμους της μητέρας του Σεμέλης. Δηλώνει ότι οι αδελφές της μητέρας του, ανάμεσα σ΄ αυτές και η Αγαύη, έχουν κάνει μεγάλο σφάλμα που παρουσίασαν σαν ψέμα την καταγωγή του από τον Δία. Γι αυτό το λόγο, υπέβαλε σ’ αυτές αλλά και σε όλες τις γυναίκες της Θήβας τη βακχική μανία.

Πράγματι, οι γυναίκες της Θήβας βρίσκονται στον Κιθαιρώνα, όπου μαγεμένες από τον Διόνυσο, εκτελούν τα μυστήρια της νέας θρησκείας. Μαζί με τον Διόνυσο έχουν έρθει οι Βάκχες (γυναίκες της Λυδίας που αποτελούν και το Χορό της τραγωδίας), οι οποίες εγκωμιάζουν την τρομερή δύναμη του νέου θεού και καλούν το λαό να πάρει μέρος στην οργιαστική του θρησκεία.

Ο βασιλιάς της Θήβας Κάδμος, πατέρας της Αγαύης, είναι πια γέρος και έχει παραδώσει την εξουσία στον εγγονό του Πενθέα. Υπό την επήρεια του Διονύσου, ο Κάδμος και ο μάντης Τειρεσίας ετοιμάζονται να ανέβουν στον Κιθαιρώνα για να πάρουν μέρος στις μυστηριακές τελετουργίες. Ο Πενθέας, που δυσφορεί για τη βακχική επιδημία που έχει πλήξει τις γυναίκες της πόλης, τους κοροϊδεύει και προσπαθεί να τους αποτρέψει πιστεύοντας ότι η νέα θρησκεία διαφθείρει τα ήθη των γυναικών και διαλύει τους συζυγικούς θεσμούς. Συλλαμβάνει και φυλακίζει τον Διόνυσο χωρίς να γνωρίζει ποιος είναι.

Ο Διόνυσος δεν αποκαλύπτει τη θεϊκή του ιδιότητα, αλλά δηλώνει πως είναι απεσταλμένος του Διονύσου για να διαδώσει τη θρησκεία του στον κόσμο, και ο Πενθέας οργισμένος διατάζει να τον κλείσουν πάλι στις φυλακές. Λίγο αργότερα ο Διόνυσος καλεί τις Βάκχες να ετοιμαστούν γιατί έφτασε πια η ώρα της τιμωρίας του άπιστου βασιλιά ενώ ο Πενθέας σκέφτεται να καταφύγει στα όπλα για να τις αντιμετωπίσει. Πείθεται όμως από τον Διόνυσο, που ακόμα κρατάει μυστική την ταυτότητά του, να πάει στον Κιθαιρώνα μαζί του και να παρακολουθήσει ο ίδιος τα μυστήρια της νέας θρησκείας. Μαγεμένος από τον θεό ο Πενθέας βρίσκεται πια στο έλεός του.

Σε λίγο, ένας εξάγγελος περιγράφει το τραγικό τέλος του νεαρού βασιλιά της Θήβας: Οι Βάκχες, αφού εντόπισαν τον Πενθέα, με εντολή του θεού τον περικύκλωσαν και τον κατασπάραξαν. Μάταια εκείνος παρακαλούσε την μητέρα του να τον βοηθήσει. Ο Χορός εξυμνεί με δέος τη δύναμη του θεού, ενώ την ίδια στιγμή παρουσιάζεται η Αγαύη που βρίσκεται ακόμη σε κατάσταση μανίας να κρατά στα χέρια της το κεφάλι του Πενθέα. Έχει την εντύπωση πως είναι ένα σκοτωμένο λιοντάρι και καλεί τους Θηβαίους να γιορτάσουν μαζί της για το θήραμα. Το φρικτό θέαμα πλημμυρίζει τη σκηνή. Η Αγαύη συνέρχεται, συνειδητοποιεί ότι το κεφάλι είναι του γιου της Πενθέα, και παραδίνεται σε ένα σπαρακτικό θρήνο.

Σε λίγο παρουσιάζεται στη σκηνή ο Διόνυσος, με την θεϊκή του μορφή, επαναλαμβάνει πως με τα έργα του ήθελε να τιμωρηθούν ο Πενθέας και όλοι όσοι δεν πίστεψαν στη θεϊκή καταγωγή του Διονύσου.

Η τραγωδία τελειώνει με την εντολή του θεού να εξοριστούν η Αγαύη και οι αδελφές της από τη Θήβα, και με την πρόβλεψη ότι ο Κάδμος θα υποφέρει ακόμα μέχρι να μεταμορφωθεί σε φίδι οπότε θα βρει οριστικά τη γαλήνη.

Αρχαιολογικός χώρος Μυκηνών – Η παράσταση ξεκινάει στις 21:00.

 

Read Full Post »

« Newer Posts - Older Posts »